Question

Tropizma hareketleri nelerdir?

Answer 1

Tropizma hareketleri, bitkilerin çevreden gelen uyaranın yönüne bağlı olarak gerçekleştirdiği yönelme hareketleridir. Tropizma hareketleri, bitkilerin sadece büyüyen ve uzayan kısımlarında meydana gelir. Eğer hareket uyarana doğru ise pozitif, zıt yönde ise negatif tropizma olarak adlandırılır.

Tropizma hareketleri, uyaranın türüne göre farklı isimler alır. Bazı tropizma hareketleri şunlardır:

• Fototropizma: Bitkilerin ışık uyaranına karşı gösterdiği yönelme hareketidir. Örneğin, pencere önüne konan bir bitkinin güneşe doğru yönelmesi pozitif fototropizmadır. Bitkide büyümeyi sağlayan oksin hormonu ışık alan tarafta az, ışık almayan tarafta daha fazla bulunur. Bu nedenle ışık almayan taraftaki hücreler daha fazla çoğalır ve bitki gövdesinin güneşe doğru yönelmesini sağlar.
• Geotropizma (Gravitropizma): Bitkilerin yer çekimi etkisine karşı gösterdiği tropizma hareketidir. Bitkilerin kökleri yer çekimine karşı pozitif geotropizma, gövdeleri ise negatif geotropizma hareketi gösterir.
• Hidrotropizma: Bitki köklerinin suya doğru yönelmesidir. Bitki kökleri suya karşı pozitif hidrotropizma, sudan uzaklaşmaya karşı negatif hidrotropizma hareketi gösterir.
• Kemotropizma: Bitkinin kimyasal maddelere yaklaşma veya kimyasal maddelerden uzaklaşma şeklindeki yönelmesine denir. Bitki kökleri gübre ve minerallere pozitif kemotropizma, tuza karşı negatif kemotropizma hareketi gösterir. Bitkilerin üremesi sırasında, polen tüpünün embriyo kesesine doğru ilerlemesi bir pozitif kemotropizma hareketidir.
• Haptotropizma (Tigmotropizma): Bitkilerin dokunmaya karşı gösterdiği yönelme hareketlerine denir. Özellikle sarılıcı bitkiler, destek dokusu zayıf olduğu için dik duramaz ve destek arar. Örneğin sarmaşıkların desteğe temas ettiğinde sarılması pozitif haptotropizmadır.