Question

Abbasi ve Selçukluların daha önce uyguladıkları Gulam sistemi ile Osmanlılarda uygulanan Devşirme sistemini karşılaştırarak değerlendiriniz.

Answer 1

Gulam ve Devşirme sistemleri, hem Abbasi ve Selçuklu Devletleri hem de Osmanlı İmparatorluğu tarafından uygulanan önemli askeri ve idari organizasyon sistemleridir. Her iki sistem de, devletin askeri ve idari ihtiyaçlarını karşılamak için tasarlanmıştır, ancak uygulamaları ve sonuçları açısından bazı önemli farklılıklar vardır.

Gulam Sistemi:

• Gulam sistemi, Abbasi Devleti tarafından ilk olarak uygulanan ve daha sonra Selçuklular tarafından benimsenen bir sistemdir.
• Bu sistem, savaş esiri olarak alınan askerlerin sarayda ve orduda görev almak üzere yetiştirilmesine dayanır.
• Gulam sistemiyle devşirilen kişiler sadece sarayda değil, orduda ve yönetimde de yer alabiliyordu.
• Büyük Selçuklu Devletinde gulamların genellikle idarede yer almasına izin verilmemiştir.
• Gulam sistemi, aynı zamanda İslam’ın yayılmasında da etkili olmuştur.

Devşirme Sistemi:

• Devşirme sistemi, 14. yüzyıldan 17. yüzyıla kadar Osmanlı İmparatorluğu’nda uygulanan bir sistemdir.
• Bu sistem, Hristiyan topluluklardan genç erkek çocukların (ailelerin de isteğiyle) seçilerek devlet hizmetine alınmasını ve İslam kültürüne dâhil edilmesini içerir.
• Devşirme sistemi ile devşirilen çocuklar, Osmanlı eğitim sisteminde yetiştirilir ve Osmanlı İmparatorluğu’nun hizmetine sunulur.
• Devşirme sistemi, Osmanlı İmparatorluğu’nun fethettiği topraklardan potansiyeli olan genç erkek çocukları toplayarak, onları Osmanlı Devleti’ne yararı olacak şekilde eğitmektedir.

Her iki sistem de devletin askeri ve idari ihtiyaçlarını karşılamak için tasarlanmıştır. Ancak, Gulam sistemi daha çok savaş esirlerine dayanırken, Devşirme sistemi daha çok fethedilen topraklardaki Hristiyan topluluklardan genç erkek çocukları hedef alır. Her iki sistem de, devşirilen kişilerin İslam ahlakına, Türk örf ve adetlerine uygun bir şekilde yetiştirilmesine önem vermiştir.