Millî Mücadele’de art arda kazanılan başarılar manda ve himaye fikrinde olanları nasıl etkilemiş olabilir? Açıklayınız.

Question

Halide Edip “Türk’ün Ateşle İmtihanı” adlı eserinde kendisinin de aktif üyesi olduğu Wilson Prensipleri Cemiyetinden bahsederken şunları söylüyordu: “Bütün dünyada kuvvetli bir tesir yapan ve yenilmiş milletlere biraz ümit veren Wilson Prensipleri bize de büyük bir tesir yaptı...”

19 Mayıs 1919 tarihli Alemdar gazetesinde Refi Cevat “Kimi İstiyoruz” başlıklı yazısında “(...) her gün bir uzvumuz koparılacağına kendimizi doktora teslim edip kurtulalım.” diyerek İngilizlerin Osmanlılara geçmişte yardımlarından örnek vererek devam etmiştir.

Mustafa Kemal büyük Nutuk’unda Türk aydın ve idarecileri arasında düşünülen, ülkenin kurtuluş çarelerinin yanında “Efendiler bu durum karşısında tek bir karar vardır o da millî hâkimiyete dayanan, kayıtsız, şartsız, bağımsız yeni bir Türk devleti kurmak!” demiştir.

a) Bazı Türk aydın ve idarecilerinin millî mücadele sırasında manda ve himaye yönetimlerini tercih etmelerindeki etkenler sizce nelerdir?

b) Millî Mücadele’de art arda kazanılan başarılar manda ve himaye fikrinde olanları nasıl etkilemiş olabilir? Açıklayınız.

Answer 1

Millî Mücadele'de kazanılan zaferler, manda ve himaye fikrini savunanların düşüncelerinde önemli bir değişime neden olmuştur. İşte bu değişimin başlıca nedenleri:

• Moral ve Motivasyonun Artması: Kazanılan zaferler, Türk milletinin moralini yükseltmiş ve bağımsızlık mücadelesine olan inancını güçlendirmiştir. Bu durum, manda ve himaye gibi dışa bağımlı çözümlerin gereksizliğini ortaya koymuştur.
• Millî Birliğin Pekişmesi: Savaş şartlarında bir araya gelen Türk milleti, ortak bir amaç için mücadele etmiş ve milli birlik duygusu güçlenmiştir. Bu durum, dışarıdan gelecek herhangi bir müdahaleye karşı direnişi artırmıştır.
• Uluslararası Prestijin Artması: Türk milletinin gösterdiği direniş ve başarılar, uluslararası arenada saygınlık kazanmasına neden olmuştur. Bu durum, manda ve himaye gibi çözümlerin kabul edilemez olduğunu göstermiştir.
• Bağımsızlığın Mümkün Olduğunun Anlaşılması: Kazanılan zaferler, Türk milletinin kendi başına bir devlet kurabileceğini ve bağımsızlığını sağlayabileceğini kanıtlamıştır. Bu durum, manda ve himaye fikrini savunanların düşüncelerini değiştirmiştir.

Millî Mücadele'de kazanılan zaferler, Türk milletinin bağımsızlık kararlılığını pekiştirmiş ve manda ve himaye gibi dışa bağımlı çözümlerin kabul edilemezliğini ortaya koymuştur. Mustafa Kemal Atatürk'ün liderliğinde milli iradeye dayalı bir devlet kurma hedefi, Türk milletinin ortak amacı haline gelmiştir.