Question

İtilaf Devletleri Osmanlı topraklarındaki işgallerini ateşkesin hangi maddesine dayandırmışlardır? İlk olarak nereleri işgal etmişlerdir? Açıklayınız.

Answer 1

İtilaf Devletleri, Osmanlı topraklarındaki işgallerini Mondros Ateşkes Antlaşması’nın özellikle 7. maddesine dayandırmışlardır. Bu maddeye göre, İtilaf Devletleri kendi güvenliklerini tehdit eden herhangi bir bölgeyi işgal edebilecekti. Ancak bu maddenin nasıl ve neye göre uygulanacağı net olmadığı için İtilaf Devletleri bunu istedikleri gibi yorumlamış ve Osmanlı topraklarını işgal etmeye başlamışlardır.

İlk olarak Musul, İtilaf Devletleri tarafından işgal edilmiştir. İngilizler, Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanmasından birkaç gün sonra 3 Kasım 1918’de Musul’a girerek Osmanlı yönetimine son vermiştir. Daha sonra İtilaf Devletleri, stratejik öneme sahip liman şehirlerine yönelmiştir. 13 Kasım 1918’de İstanbul, İtilaf Devletleri donanması tarafından fiilen işgal edilmiştir. Ardından İngilizler Urfa, Maraş ve Antep gibi şehirleri kontrol altına almış, Fransızlar Adana ve çevresini, İtalyanlar ise Antalya ve Konya bölgelerini işgal etmiştir. Yunanlılar ise 15 Mayıs 1919’da İzmir’e asker çıkararak Batı Anadolu’yu işgal etmeye başlamıştır.

Bütün bu işgaller, Mondros Ateşkes Antlaşması’nın esnek ifadeler içeren maddeleri bahane edilerek gerçekleştirilmiştir. Osmanlı Devleti, ordusunun terhis edilmesi ve silahlarının teslim edilmesi nedeniyle bu işgallere karşı koyamamış, ancak halkın direnişi zamanla büyüyerek Milli Mücadele’nin başlamasına yol açmıştır.