Question

İtilaf Devletleri, Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra Osmanlı Devleti ile barış antlaşması yapma konusunda ağır davranmıştır. Ancak Büyük Millet Meclisinin açılmasından sonra bir an önce antlaşma yapmak istemiştir. Bu durumun üzerinde hangi faktörlerin etkili olabileceğini değerlendiriniz.

Answer 1

Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra İtilaf Devletleri, Osmanlı'yla barış anlaşması yapmak için pek acele etmediler. Sanırım bunun sebebi, Osmanlı Devleti'nin dağılacağını düşünmeleri ve kendi aralarında anlaşmanın maddeleri üzerinde anlaşamamış olmalarıydı. Ama Büyük Millet Meclisi Ankara'da açılınca ve milli mücadele başlayınca, durum değişmeye başladı. Bence bu yeni durum, İtilaf Devletleri'ni harekete geçirdi.

Mesela, Anadolu'da oluşan güçlü milli direniş, özellikle Kuvâ-yı Milliye'nin Yunan ilerleyişini durdurmaya başlaması, İtilaf Devletleri'ne artık bu işin kolay olmadığını gösterdi. Ayrıca, Sovyet Rusya'nın Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne destek vermesi, Batılı devletleri endişelendirdi. İtilaf Devletleri, Rusya ile Türkiye arasında yakınlaşma olmasını istemediler.

Bir de İstanbul Hükümeti'nin milli mücadele karşısındaki gücünü yitirmesi de etkili oldu. İtilaf Devletleri, sadece İstanbul'la anlaşma yapmanın artık yeterli olmayacağını, Ankara'daki yeni otoriteyle de görüşmeleri gerektiğini anlamışlardı. Bu yüzden daha fazla beklemeden, bir an önce masaya oturup Sevr'i kabul ettirmeye çalıştılar. Bütün bu faktörler, İtilaf Devletleri'nin daha hızlı hareket etmesine yol açtı.