Question

Mondros Ateşkes Antlaşmasının 7. Ve 24. Maddelerini yazarak, yorumlayınız.

Answer 1

Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 7. maddesi, "İtilaf Devletleri, güvenliklerini tehdit edecek bir durum olduğunda herhangi bir stratejik noktayı işgal etme hakkına sahip olacaklardır." şeklindedir. Bu madde, antlaşmanın en tehlikeli maddelerinden biri olarak görülür çünkü çok genel ve yoruma açıktır. İtilaf Devletleri bu maddeyi bir gerekçe olarak kullanarak, kendi güvenliklerini tehlikede gördüklerini iddia ettikleri herhangi bir yeri, yani aslında tüm Anadolu'yu işgale açık hale getirmişlerdir. Bu madde, yapılacak işgallere hukuki bir zemin hazırlamak amacıyla konulmuştur.

Antlaşmanın 24. maddesi ise "Vilâyât-ı Sitte'de (Altı İl: Erzurum, Van, Harput, Diyarbakır, Sivas, Bitlis) bir karışıklık çıkarsa İtilaf Devletleri bu illerin herhangi bir bölümünü işgal hakkına sahip olacaktır." hükmünü içermektedir. Bu madde de 7. madde gibi işgal amacı taşır ancak çok daha özel bir bölgeyi hedef alır. Buradaki amaç, Doğu Anadolu'da bir Ermeni devleti kurulmasına zemin hazırlamaktır. Bölgede çıkabilecek herhangi bir kargaşayı bahane ederek bu altı ili işgal etmeyi ve planladıkları devleti kurmayı hedeflemişlerdir.