Question

Rusya’yı büyük bir imparatorluk haline getiren, klasik dış politikasının esaslarını belirleyen Rus çarı hangisidir?

Answer 1

Rusya’yı zayıf bir prenslikten çıkarıp güçlü bir imparatorluk haline getiren ve Rusya’nın denizlere açılma gibi klasik dış politika esaslarını belirleyen çar I. Petro'dur. Tarihte "Deli Petro" ya da "Büyük Petro" olarak da bilinir. Petro, Rusya'yı modernleştirmek ve Avrupalı bir güç haline getirmek için çok köklü askeri ve sosyal reformlar yapmıştır.

Onun belirlediği en temel dış politika hedefi, Rusya’nın dünya ticaretinde ve siyasetinde söz sahibi olabilmesi için "sıcak denizlere inme" stratejisidir. Bu amaçla kuzeyde İsveç ile savaşarak Baltık Denizi'ne ulaşmış ve burada modern bir şehir olan St. Petersburg'u kurarak başkenti buraya taşımıştır. Güneyde ise Osmanlı Devleti ile mücadele ederek Karadeniz üzerinden Akdeniz’e ulaşma yollarını aramıştır. 1700 İstanbul Antlaşması ile Azak Kalesi’ni alarak Karadeniz’e ilk adımını atmıştır.

I. Petro sadece askeri alanla yetinmemiş, devlet yapısını baştan aşağı değiştirmiştir. Avrupa'yı bizzat gezerek oradaki teknik gelişmeleri, gemi yapım teknolojilerini ve kültürel yenilikleri yerinde incelemiş, bunları ülkesine taşımıştır. Sakal vergisinden kılık kıyafet düzenlemesine kadar pek çok değişiklikle Rus toplumunu modernleştirmiştir. Onun attığı bu temeller, Rusya'nın yüzyıllar boyunca takip edeceği bir devlet politikası haline gelmiştir.