Günlük hayatta kullanılan asit-baz tepkimelerini araştırınız. Çalışmanızı poster hâline getirerek arkadaşlarınızla paylaşınız.
Cevap:
Asit-baz tepkimesi, bir asit ile bir baz arasında meydana gelen kimyasal tepkimedir. Tepkime mekanizmalarının açıklanması ve bu mekanizmalar kullanılarak ilgili problemlerin çözülmesi amacıyla bu tür tepkimelere dair teoriler geliştirilmiştir; bunların önde gelenleri arasında Brønsted-Lowry asit-baz kuramı bulunur. Bu konudaki ilk teori 1776 yılında Fransız kimyager Antoine Lavoisier tarafından geliştirildi.
Posterde şu bilgileri bulabilirsiniz:
-
Asit-baz tepkimeleri nedir? Asit-baz tepkimeleri, asit ve baz adı verilen iki farklı türdeki maddenin bir araya gelerek tuz ve su oluşturduğu kimyasal reaksiyonlardır. Asitler, sulu çözeltilerinde hidrojen iyonu (H+) veren, ekşi tatlı, mavi turnusol kağıdını kırmızıya döndüren maddelerdir. Bazlar ise sulu çözeltilerinde hidroksil iyonu (OH-) veren, acı tatlı, kaygan hisli, kırmızı turnusol kağıdını maviye döndüren maddelerdir.
-
Günlük hayatta kullanılan asit-baz tepkimelerinin örnekleri nelerdir? Günlük hayatta birçok asit-baz tepkimesi gerçekleşebilir. Örneğin:
-
Toprağa kireç dökülmesinde, asidik olan toprağın pH değeri yükseltilerek bazik olan kireç taşı (CaCO3), sönmemiş kireç (CaO) veya odun külü ile nötrleştirilir.
-
Zeytinyağı üretiminde, asitliği düzenlemek için zeytinyağı ile sud kostik (NaOH) basınçlı ortamda tepkimeye sokularak ortamın asitliği düşürülür.
-
Diş macunu kullanımında, ağızda oluşan asidik ortam diş çürümelerine neden olur. Diş çürümesini önlemek için alkali yapıdaki diş macunu ile ağız ortamı nötrleştirilir.
-
Kek yapımında, asidik madde (limon suyu, elma, süt, yoğurt gibi) ile bazik yapıdaki kabartma tozu (sodyum bikarbonat [NaHCO3]) tepkimeye girerek karbon dioksit (CO2) oluşturur. Oluşan karbon dioksit, keki kabartır.
-
Midede aşırı hidroklorik asit salgılanması sonucunda oluşan mide rahatsızlıklarını gidermek için bazik alüminyum hidroksit (Al(OH)3) veya magnezyum hidroksit (Mg(OH)2) içeren ilaçlar kullanılarak mide pH’ı düzenlenir.
-
Saçların yıkanması sırasında kullanılan bazik yapıdaki şampuan saçların taranmasını zorlaştırır. Sorunu çözmek için kullanılan saç kremleri hafif asidik yapıda olduğundan saçların kolay taranmasını sağlar.
