Aşağıdaki metni okuyunuz. Soruları metne göre cevaplayınız.
YANAN HAYALLER
Betül ve ailesi Muğla’ya bağlı bir dağ köyünde yaşıyordu. Karne günü Betül ve kardeşi Ece heyecanla eve geldiler. Ece, babasına “Bize verdiğin sözü unutmadın değil mi babacığım?” dedi. Gözleri heyecanla parlıyordu. “Eh, madem bu kadar çok istiyorsunuz, haydi hazırlanın.” diye cevap verdi babası. Kız kardeşler, babalarının eskiden izci olduğunu öğrendiklerinden beri kamp yapmak istiyorlardı. İki arkadaşları daha ailelerinden izin alarak onlara katıldı. İşte şimdi küçük bir izci takımı olmuşlardı. Kamp malzemeleri ile birlikte güle oynaya kamp yapacakları yere doğru yola koyuldular. Bir süre sonra rüzgar estikçe burunlarına duman kokusu gaelmeye başladı. Ece, “Baba, birileri ormanda ateş mi yakmış yoksa?” dedi. Herkes endişelenmişti. Babaları, “Bu bölgede ateş yakmak yasak! Korkarım ki yangın çıkmış!” derken soğukkanlı görünüyordu. Çocukların korkusu iyice arttı. O sırada Betül’ün zihninde öğretmeninin sözleri yankılandı. “Bir orman yangını gören her Türk vatandaşı, 177’yi arayarak haber vermekle yükümlüdür.” Betül heyecanla babasına döndü ve hemen 177’yi aramasını söyledi. Babası 177’yi arayarak görevliye kısa ve anlaşılır bir şekilde yangının yerini anlattı. Telefonu kapattıktan sonra güvenlikleri için oradan uzaklaşmaları gerektiğini söyledi. Hızlıca ana yola doğru yürümeye başladılar. Çok geçmeden itfaiye araçlarının sesi duyuldu. Biraz olsun rahatladılar. Muğla Orman İşletme Şefliği de bir helikopter ile yangına havadan müdahale ediyordu. Yangın söndürme çalışmaları devam ederken en çok merak ettiğimiz şey yangının çıkış sebebiydi. Babam; yıldırımların, aşırı sıcak havanın, kontrolsüz yakılan bir piknik ateşinin, istenmeyen otların yakılmasının veya küçük bir izmaritin bile koskoca bir ormanın yanmasına sebep olabileceğini söyledi. Biz babam ile konuşurken yangının söndürüldüğü haberi geldi. Şimdi yangının neden çıktığını daha çok merak eder olmuştuk. Bir de ne zaman kamp yapacağımızı…
Betül ve Ece, yaz tatilinde hangi afeti yaşadılar? Bu afet ile karşılaşınca neler hissettiler?
Cevap:
Betül ve Ece, yaz tatilinde orman yangını afeti yaşadılar. Bu afet ile karşılaşınca korku, endişe, merak gibi duygular hissettiler.
Babaları yaşanılan afete karşı nasıl davrandı? Betül, babasından hangi numarayı arayarak yardım çağırmasını istedi?
Cevap:
Babaları yaşanılan afete karşı soğukkanlı, sorumlu ve akıllıca davrandı. Betül, babasından 177 numarayı arayarak yardım çağırmasını istedi.
Orman yangınlarını önlemek için sizce neler yapılabilir?
Cevap:
Orman yangınlarını önlemek için şunlar yapılabilir:
-
Ormanlarda ateş yakmamak, sigara içmemek, cam kırıkları bırakmamak gibi tedbirler almak.
-
Orman yangınlarına karşı duyarlı olmak, yangın gördüğümüzde 177’yi aramak, yangın söndürme çalışmalarına destek olmak.
-
Ormanların korunması ve ağaçlandırılması için kampanyalara katılmak, fidan dikmek, gönüllü olmak.
Bir sonraki derse hazırlık
Son zamanlarda ülkemizde yaşanmış olan doğal afetle ilgili gazetelerden, genel ağdan ya da aile büyüklerinizden bilgiler edininiz. Topladığınız haber, bilgi veya içerikleri sınıfa getiriniz.
Cevap:
-
2021 yılında Türkiye’de 107 sel ve su baskını, 66 orman yangını, 16 kar/tipi olayı, 39 heyelan meydana geldi. Bu afetlerden en çok can kaybına neden olan sel ve su baskınları oldu.
-
Türkiye deprem, sel, kuraklık gibi pek çok doğal afetin sıklıkla yaşandığı bir ülke. Uzmanlar, 17 Ağustos Gölcük ve 6 Şubat Kahramanmaraş depremleri gibi büyük felaketlerin doğal afetler konusundaki farkındalığı artırdığını ancak eğitim alanında bu konuda atılan adımların yeterli olmadığını söylüyor.
-
Türkiye’de en sık görülen meteorolojik karakterli doğal afetler dolu, sel, taşkın, don, orman yangınları, kuraklık, şiddetli yağış, şiddetli rüzgâr, yıldırım, çığ, kar ve fırtınalardır. Dünya Meteoroloji Örgütüne (WMO) göre sadece 1980’li yıllarda dünyada 700.000 kişi meteorolojik afetlerden dolayı hayatını kaybetmiştir.
-
Türkiye’de zaman zaman can ve mal kayıplarına neden olan çeşitli doğa olayları meydana gelmektedir. Bu olaylardan deprem, jeolojik nedenli doğal afetlerdendir. Sel, heyelan, kaya düşmesi, çığ ve orman yangınları ise meteorolojik ve jeomorfolojik afetlerdendir.
