-
Meşru: Şer’an caiz olan, şeriatın veya kanunun izin verdiği, yasal. Örnek: Meşru bir evlilik yapmak.
-
Gayrimeşru: Meşru olmayan, yolsuz, evlilik dışı, töreye veya yasaya aykırı. Örnek: Gayrimeşru bir çocuk dünyaya getirmek.
3. Hazır gıdalarda kullanılan katkı maddelerini araştırınız.
Cevap:
-
Aspartam (E951): Toz şekerden 180 kat daha tatlı olan bu katkı maddesi, yapay tatlandırıcılar arasında yer alır. Aspartam karşıtı uzmanlar, bu maddenin Parkinson ve obezite gibi çok ciddi hastalıklara kapı araladığı konusunda insanları uyarıyor.
-
Yüksek Fruktozlu Mısır Şurubu: Mısırın geçirdiği sayısız kimyasal işlemden sonra ortaya çıkan bu yapay tatlandırıcı, obezitenin başlıca sebeplerinden birisi olmakla beraber pankreas kanseri olma ihtimalini %87 oranında arttırıyor.
-
Monosodyum glutamat (MSG, E621): Bu madde hazır gıdalarda lezzet arttırıcı olarak kullanılıyor. Yapısı itibariyle eksitoksin olan bu madde, hücrelerin aşırı uyarılmasına ve ölmesine yol açıyor.
-
Trans yağ: Doğal yollarla elde edilmeden, bitkisel sıvı yağların bazı işlemlerden geçirilmesiyle elde edilen zararlı gıda katkı maddesi.
-
Karajenan: Birçok gıda ürününde koyulaştırıcı ve koruyucu olarak kullanılan, insan sağlığı için zararlı olabilecek katkı maddesi.
-
Sodyum Nitrit (E250): İşlenmiş etlerde sıklıkla bulunan ve besinlerde bakteri üremesini engelleyen bir gıda maddesi.
-
Çin Tuzu (E621): Çin tuzu, doyma hissini bastırmada etkilidir. Ayrıca eklendiği gıdaya lezzet verir.
4. Genetiği değiştirilmiş besinler (GDO) hakkında neler biliyorsunuz?
Cevap:
Genetiği değiştirilmiş organizmalar (GDO), genetik mühendisliğin çeşitli teknikler kullanarak kalıtımsal değişikliklere uğrattığı organizmalardır. Bu teknikler, DNA molekülleri tüpte (in vitro), yani canlı organizmanın ya da hücrenin dışında, yeni bir tür yaratmak üzere bir molekül içinde bir araya getirilebilmektedir.
Dünya çapında en çok mısır, soya, şeker pancarı, pamuk ve kanolanın genetiğiyle oynanıyor. GDO’lu ürünlerin en fazla ekiminin yapıldığı ülkeler ise Amerika Birleşik Devletleri, Arjantin, Brezilya, Hindistan ve Çin’dir.
GDO’lu besinlerin olumlu görüşler arasında daha fazla üretim yolunun açılması, besinlerin besin değerini artırıp, daha fazla üretim yolunu açarak dünyadaki yetersiz beslenme ve kötü beslenmeye çözüm getireceği, bazı besinlerin alerjik özelliklerinin ortadan kaldırılacağı, besinlere eklenecek ögelerin hastalıklara karşı bağışıklık sağlayacağı, üretim maliyetlerini düşürüp, toplumda herkesin ulaşabilirliğini sağlayacağı konusundadır.
Ancak, gen teknolojisi ile üretilen besinlerin toplumda görülen alerjik reaksiyonları artıracağı, zararlı etkileri olabileceği, antibiyotiklere dirençli mikroorganizmaların kısa sürede gelişeceği, ekolojik açıdan dünyadaki genetik çeşitliliği bir süre sonra azaltabileceği, ekonomik açıdan dışa bağımlılığı artırabileceği ve özellikle küçük çiftçilerin bundan zarar göreceği gibi olumsuz görüşler de bulunmaktadır.