Gençlik hareketleri, gençlerin siyasi, sosyal, kültürel veya ekonomik konularda ortak bir amaç etrafında örgütlenerek toplumsal değişim veya muhalefet yaratmaya çalıştıkları eylemlerdir. Gençlik hareketleri, Türkiye’de modernleşme sürecinin önemli bir parçası olmuştur. Tanzimat’tan günümüze kadar pek çok gençlik hareketi ortaya çıkmış ve Türk tarihini etkilemiştir.
Tanzimat döneminde genç aydınlar tarafından kurulan Meslek Cemiyeti, Yeni Osmanlılar Hareketi’nin temelini oluşturmuştur. Bu hareketi, İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin öncülüğünü yapan Jön Türk Hareketi izlemiştir. Jön Türkler, II. Meşrutiyet’in ilanında ve Balkan Savaşları’nda önemli rol oynamışlardır.
Cumhuriyet döneminde gençler, rejimin ve devrimlerin savunucuları olarak görülmüşlerdir. Gençler, 1930’larda Atatürk’e bağlılık yemini eden Gençlik Teşkilatlarında örgütlenmişlerdir. II. Dünya Savaşı sırasında ise gençlik hareketleri ideolojik olarak kutuplaşmaya başlamıştır. Bu kutuplaşma, çok partili döneme geçildikten sonra daha da belirginleşmiştir.
1950’lerden itibaren gençlik hareketleri, sol-sağ ayrımıyla şekillenmiştir. Solcu gençler, sosyal adalet ve bağımsızlık için mücadele ederken, sağcı gençler, milliyetçilik ve İslamcılık ekseninde hareket etmiştir. 1960’larda ve 1970’lerde gençlik hareketleri şiddetli çatışmalara sahne olmuştur. 1980 darbesiyle birlikte gençlik hareketleri baskı altına alınmıştır.
1980 sonrasında gençlik hareketleri, yeni arayışlar içine girmiştir. Küreselleşme, demokratikleşme, insan hakları, çevre sorunları gibi konular gündeme gelmiştir. Gençlik hareketleri, yeni iletişim teknolojilerinden de yararlanarak farklı platformlarda seslerini duyurmaya çalışmıştır.
