Osmanlı Devleti’nin Avrupalı devletlere kapitülasyonlar vermesinin dış politikadaki etkileri şunlardır:
-
Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti’nin başlarda siyasi amaçlarla verdiği ve karşılıklı olarak yararlandığı bir araçtı. Osmanlı Devleti, kapitülasyonlar sayesinde Avrupalı devletlerle ticari ve diplomatik ilişkiler geliştirmiş, bazı devletleri kendi yanına çekerek rakiplerine karşı avantaj sağlamıştır.
-
Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti’nin zayıflaması ve Avrupa’da sanayi devriminin gerçekleşmesiyle birlikte tek taraflı ve sürekli hale gelmiştir. Bu durum, Osmanlı Devleti’nin dış politikada etkinliğini kaybetmesine ve Avrupalı devletlerin baskısı altına girmesine yol açmıştır.
-
Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti’nin ekonomik bağımsızlığını yitirmesine ve Avrupa’ya bağımlı hale gelmesine neden olmuştur. Avrupalı devletler, kapitülasyonlar sayesinde Osmanlı topraklarında istedikleri gibi ticaret yapmış, gümrük vergisi ödememiş, yerli üretimi engellemiş ve Osmanlı pazarını kendi mallarıyla doldurmuşlardır.
-
Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti’nin iç otoritesini de zayıflatmıştır. Avrupalı devletler, kapitülasyonlar sayesinde Osmanlı topraklarında kendi yasalarını uygulamış, kendi vatandaşlarına dokunulmazlık tanımış, kendi okul, kilise ve sağlık kuruluşlarını kurmuş ve yerli halk üzerinde nüfuz sahibi olmuşlardır.
