Osmanlı Devleti, göçmenlerin iskân edilmesi için çeşitli çalışmalar yapmıştır. Bu çalışmaların bazıları şunlardır:
-
Osmanlı Devleti, fethettiği bölgelerdeki gayrimüslim halka hoşgörü ve serbestiyet politikası uygulayarak yerlerini terk etmelerini önlemiş ve onları devletin askeri ve idari sisteminin içine katmıştır.
-
Osmanlı Devleti, Balkanlar ve Kafkasya’dan gelen göçmenleri Anadolu’nun boş veya az nüfuslu yerlerine yerleştirmiş, vergi muafiyeti, arazi tahsisi, kredi verme gibi teşvikler sunmuştur.
-
Osmanlı Devleti, göçmenleri yerleştirdiği bölgelerde sosyal ve kültürel hayatın gelişmesine katkıda bulunmuş, cami, medrese, han, hamam gibi eserler inşa ettirmiş veya tamir ettirmiştir.
-
Osmanlı Devleti, göçmenleri yerleştirdiği bölgelerde güvenlik ve asayiş sorunlarını çözmek için jandarma teşkilatı kurmuş, ayrıca göçmenler arasından milis kuvvetleri oluşturmuştur.
-
Osmanlı Devleti, göçmenlerin iskânını düzenlemek için çeşitli kanunlar çıkarmıştır. Bunlardan en önemlileri 2510 sayılı İskân Kanunu (1934) ve 5443 sayılı İskân Kanunu (1940) 'dır. Bu kanunlar göçmenlerin kimlik tespiti, yerleştirilmesi, hak ve yükümlülükleri gibi konuları belirlemiştir.
