Göbeklitepe’nin insanlık tarihi ve kültürü açısından önemli bir rol oynadığını düşünülmektedir. Bu rolün bazı olası yönleri şunlardır:
-
Göbeklitepe, bilinen en eski ve ilk tapınak yapısı olduğu iddia edilmektedir. Kendisinden önce bilinen antik tapınaklardan en az 5000 yıl eski olan bu megalitik yapı, uygarlığın gelişiminde dinsel inanışların ne kadar etkili ve önemli olduğunu açık bir şekilde göstermektedir.
-
Göbeklitepe, avcı-toplayıcı toplulukların karmaşık bir mimari ve sanat yaratabildiğini kanıtlamaktadır. Bu da, tarımın başlamasından önce bile insanların sosyal ve kültürel bir örgütlenme içinde olduğunu göstermektedir. Bazı araştırmacılar, Göbeklitepe’nin tarımın başlamasına da katkıda bulunmuş olabileceğini ileri sürmüştür.
-
Göbeklitepe, evreni ve sonsuzluğu simgeleyen daire şeklinde inşa edilmiştir. Tapınak alanında kayalarda daire şeklinde sembollerin olması daha sonra inşa edilen tapınakların inşa şekline ve kullanılan sembollere örnek teşkil etmiştir. Ayrıca, Göbeklitepe’deki hayvan oymaları da daha sonraki dönemlerdeki hayvan figürlerinin kaynağı olmuş olabilir.
Bu yönlerin hiçbiri kesin değildir ve Göbeklitepe’nin gerçek amacını ortaya çıkarmak için daha fazla araştırma ve kazı yapılması gerekmektedir. Ancak Göbeklitepe’nin daha sonra inşa edilen tapınaklara etkisi olduğu fikri, insanlığın tarihine ve kültürüne yeni bir bakış açısı sunmaktadır.
