3. Türklerdeki devlet ve töre ilişkisini nasıl açıklarsınız?
-
Cevap: Türklerde devlet ve töre ilişkisi çok yakın ve köklü bir ilişkidir. Töre, Türklerin hukuki, cezai, siyasi, idari ve sosyal bütün kanunlarını içeren bir kavramdır. Töre aynı zamanda Türk devletinin anayasasıdır. Töre, Türklerin geleneklerinden ve dininden kaynaklanmaktadır.
Türk devlet anlayışında devlet ile töre birbirinden ayrı düşünülemeyen, biri diğerinin tamamlayıcısı olan unsurlardır. Devletin varlığı, töre koyan Devlet Başkanı ile kaimdir. Devlet Başkanı, Tanrı tarafından seçilmiş ve kut verilmiş bir kişidir. Devlet Başkanının en önemli görevi adaletle hükmetmek ve töreyi korumaktır.
Töre ne kadar iyi tatbik edilirse kut o kadar güçlenir. Töre güneşi ancak adaletle mukimdir; parlaklığını adaletten alır. Töreye uymayanlar ise devletin düşmanı sayılır ve cezalandırılır.
Türklerde devlet ve töre ilişkisi, Türklerin tarih boyunca büyük devletler kurmasında ve devletçilikte çok yetenekli olmasında önemli bir rol oynamıştır.
4. Yazıtlarda gelecek kuşaklara hangi mesajlar iletilmektedir?
-
Cevap: Türk milletinin kıyamete kadar yaşayacağı mesajı verilmektedir. Bu durum daha sonraları “Devlet-i ebed- müddet” olarak tabir edilmiştir.
