Büyük İskender, Roma ve Sasani devletlerinin geniş coğrafyalara hükmetmelerindeki etkenler şunlardır:
-
Düzenli ve disiplinli ordulara sahip olmaları: Bu devletler, askeri alanda güçlü ve etkili olmak için ordularını iyi eğitmiş, donatmış ve yönetmişlerdir. Orduları sayesinde fethettikleri toprakları koruyabilmiş ve yeni topraklar kazanabilmişlerdir.
-
Adaletli yönetim anlayışına sahip olmaları: Bu devletler, halklarının refahını ve sadakatini sağlamak için adaletli bir yönetim anlayışına sahip olmuşlardır. Halklarının haklarını korumuş, vergi ve hukuk sistemlerini düzenlemiş ve farklı kültür ve dinlere hoşgörülü davranmışlardır.
-
Ekonomik güç ve ticari zenginlik elde etmeleri: Bu devletler, fethettikleri topraklardan elde ettikleri vergi, ganimet ve askeri destek ile ekonomik güç kazanmışlardır. Ayrıca ticaret yollarını kontrol altına alarak ticari zenginlik elde etmiş ve ticareti teşvik etmişlerdir.
-
Güçlü bir liderliğe sahip olmaları: Bu devletler, karizmatik, cesur ve akıllı liderlere sahip olmuşlardır. Liderleri sayesinde halklarının güvenini ve desteğini kazanmış, ordularının moralini yükseltmiş ve rakiplerine karşı üstünlük sağlamışlardır.
-
Gelişmeye uygun coğrafi yapıya sahip olmaları: Bu devletler, geniş coğrafyalara yayılmış olmalarına rağmen coğrafi yapıları sayesinde gelişmeye uygun bir ortam bulmuşlardır. Coğrafi yapıları sayesinde tarım üretimini arttırmış, ulaşım yollarını sağlamlaştırmış ve çevre ülkelerle ilişkilerini geliştirmişlerdir.
