Koful, hücre içinde atık madde, su ve gıda depolayan kese şeklindeki yapılardır. Kofullar, hücrenin işlevlerine göre farklı çeşitlere ayrılır. Her bir çeşidin ayrı görevleri bulunur ve yaşamsal açıdan fonksiyonel bir etkiye sahiptir.
Kofullar, tonoplast adı verilen tek katlı bir zarla çevrili organellerdir. Prokaryot hücrelerde bulunmazlar. Bitki ve hayvan hücrelerinin her ikisinde de bulunurlar ancak, bitki hücrelerinde hayvan hücrelerine göre daha büyüktür. Bitki hücrelerinde oluşan zehirli atıklar kofulda depo edilerek yaprak dökülmesiyle uzaklaştırılır. Bitkilerde kofulda biriken antokyan adlı madde çiçek renklerinin oluşumunda etkilidir.
Kofulların temel görevleri şunlardır:
-
Hücre içi osmotik basınç ve pH’ı ayarlar. Hücre içindeki su miktarını ve asitlik derecesini dengeleyerek hücrenin canlılığını sürdürmesini sağlar.
-
Hücreye diklik ve direnç verir. Koful içindeki su, turgor basıncı adı verilen bir basınç oluşturarak hücre duvarına yapışır. Turgor basıncı, bitkilerin dik durmasını ve gelişmesini sağlar.
-
Metabolizmanın aktiflik derecesini belirler. Hücre içinde bulunan koful miktarı çok ise metabolizma yavaşlar. Hücre içinde bulunan koful miktarı az ise metabolizma hızlanır.
-
Besin alımı, sindirimi ve boşaltımını gerçekleştirir. Hücreye alınan büyük moleküllü besinleri bulundurur, lizozomla birleştiğinde sindirim yapar ve sindirim sonucunda kalan atıkları dışarı atar.
-
Salgı üretimi ve taşınmasını sağlar. Golgi aygıtında üretilen salgılar ile aktiflik kazanan enzimleri paketleyerek hücre dışına verir.
