Komşularımız ve Tarihsel Hedefleri, Türkiye’nin coğrafi konumu ve tarihi geçmişi nedeniyle çeşitli ülkelerle ilişkilerini etkileyen bir konudur. Türkiye’nin komşuları arasında Yunanistan, Bulgaristan, Gürcistan, Ermenistan, Azerbaycan, İran, Irak ve Suriye bulunmaktadır. Bu ülkelerin bazılarıyla Türkiye tarihsel olarak çeşitli sorunlar yaşamıştır. Bu sorunların kaynağı genellikle toprak anlaşmazlıkları, azınlık hakları, siyasi rekabet, ideolojik farklılıklar ve bölgesel güç dengeleri olmuştur. Bu ülkelerin tarihsel hedefleri ise kısaca şöyle özetlenebilir:
-
Yunanistan’ın Hedefleri: Yunanistan, Türkiye ile Ege Denizi’nde kıta sahanlığı ve hava sahası sorunu yaşamaktadır. Ayrıca Kıbrıs’ta Türklerle Rumlar arasındaki çözümsüz sorun da iki ülke arasındaki ilişkileri etkilemektedir. Yunanistan’ın hedefleri arasında Türkiye’nin iç güvenliğini tehdit eden unsurlara destek vermek, Türkiye’nin Batı ile bütünleşme yolundaki çabalarına engel çıkarmak, Türkiye ile sorunları olan doğu ve güneydoğu ülkeleriyle savunma ve işbirliği anlaşmaları imzalamak sayılabilir.
-
Bulgaristan’ın Hedefleri: Bulgaristan, Türkiye ile tarihte Balkan Savaşları ve I. Dünya Savaşı’nda karşı karşıya gelmiştir. Bu savaşlarda Bulgaristan toprak kaybetmiştir. Ayrıca Bulgaristan’da yaşayan Türk azınlığın hakları da zaman zaman iki ülke arasında gerginlik yaratmıştır. Bulgaristan’ın hedefleri arasında Balkanlarda etkin bir rol oynamak, AB ve NATO üyeliğini kullanarak Türkiye’ye baskı yapmak, Türk azınlığın asimilasyonunu sağlamak sayılabilir.
-
Gürcistan’ın Hedefleri: Gürcistan, Türkiye ile tarihte Osmanlı İmparatorluğu’nun egemenliği altında kalmıştır. Bu nedenle Gürcistan’da Osmanlı mirasına karşı bir tepki vardır. Ayrıca Gürcistan, Abhazya ve Güney Osetya gibi bölgelerde Rusya ile yaşadığı sorunlar nedeniyle Türkiye’den destek beklemektedir. Gürcistan’ın hedefleri arasında Rusya’nın baskısından kurtulmak, Batı ile entegrasyonunu sağlamak, Karadeniz’de enerji ve ulaşım projelerinde yer almak sayılabilir.
-
Ermenistan’ın Hedefleri: Ermenistan, Türkiye ile tarihte I. Dünya Savaşı sırasında yaşanan Ermeni Tehciri nedeniyle sorun yaşamaktadır. Ermenistan, bu olayı soykırım olarak tanımlamakta ve uluslararası alanda tanınmasını istemektedir. Ayrıca Ermenistan, Azerbaycan ile yaşadığı Dağlık Karabağ sorunu nedeniyle Türkiye ile ilişkilerini geliştirememektedir.
-
Soykırım iddiasının tanınması: Ermenistan, Türkiye ve diğer ülkelerden 1915 olaylarını soykırım olarak tanımlamalarını ve tazminat ödemelerini talep etmektedir. Bu konuda uluslararası kamuoyunu etkilemeye çalışmaktadır.
-
Dağlık Karabağ sorununun çözümü: Ermenistan, Azerbaycan ile savaştığı Dağlık Karabağ bölgesini kendi toprağı olarak görmektedir. Bu nedenle bölgede ateşkes sağlanmasına rağmen siyasi bir çözüm bulunamamıştır. Ermenistan, bu sorunu kendi lehine çözmek için Rusya ve diğer ülkelerden destek aramaktadır.
-
Ekonomik kalkınma: Ermenistan, Türkiye ve Azerbaycan ile kapalı olan sınırları nedeniyle ekonomik olarak izole bir durumdadır. Bu durum Ermenistan’ın kalkınmasını engellemektedir. Ermenistan, ekonomik kalkınma için Batı ülkeleriyle ticaret ve yatırım ilişkilerini geliştirmeye çalışmaktadır.
