“Acıkan ne olsa yer, acıyan ne olsa söyler” atasözü, insanların zor durumda kaldıklarında normalde yapmayacakları şeyleri yapabileceklerini ifade eder. Bu atasözü, geçim sıkıntısı çeken kişilerin her türlü yolu deneyebileceğini ve canı yanan kişilerin de düşünmeden ağzına geleni söyleyebileceğini vurgular. Yani, insanlar zor durumda kaldıklarında, ihtiyaçları doğrultusunda herhangi bir şeyi kabul edebilir veya herhangi bir şeyi ifade edebilirler.
Örneğin, çok aç olan bir kişi, normalde tercih etmeyeceği bir yemeği bile yiyebilir. Ya da büyük bir acı içinde olan bir kişi, genellikle söylemekten kaçınacağı şeyleri söyleyebilir. Atasözü, insanların zor zamanlarda nasıl farklı davranabileceğini ve bazen umutsuz durumların insanları alışılmadık kararlar almaya itebileceğini anlatır.