I. Mustafa, Osmanlı Devleti’nin 15. padişahı ve 94. İslam halifesidir. 1591 yılında Manisa’da doğmuştur. Babası III. Mehmet, annesi Fûldane Valide Sultan Hatun’dur. Ekber ve Erşed sistemi gereği en büyük hanedan üyesi olarak iki kez tahta çıkmıştır. İlk saltanatı 22 Kasım 1617’den 26 Şubat 1618’e kadar sürmüş, ikinci saltanatı ise 10 Mayıs 1622’den 10 Eylül 1623’e kadar devam etmiştir.
I. Mustafa’nın hayatı şöyle özetlenebilir:
-
Babasının ölümünden sonra kardeşi I. Ahmet’in padişah olmasıyla birlikte sarayda bir odada kilitli tutuldu ve yaklaşık 15 yıl esir hayatı yaşadı.
-
Bu durum akli dengesini bozdu ve deli lakabıyla anılmaya başlandı. Saraydaki havuza altın atması, balıklara para vermesi gibi davranışları bu lakabın takılmasına neden oldu.
-
I. Ahmet’in ölümü üzerine Ekber ve Erşed sistemi gereği tahta geçti ancak devlet işleriyle ilgilenmedi ve sadrazam Halil Paşa’ya bıraktı.
-
Saltanatının ilk günlerinde İran ile Serav Antlaşması imzalandı ve savaş sona erdi.
-
Saltanatının son günlerinde Lehistan ile Hotin Savaşı başladı ancak I. Mustafa’nın katılımı olmadı.
-
Saltanatının sadece 96 gün sürmesinin ardından kardeşinin oğlu Genç Osman’ın tahta geçmesine izin verdi.
-
Genç Osman’ın Yeniçeriler tarafından öldürülmesi üzerine tekrar tahta geçti ancak yine devlet işleriyle ilgilenmedi ve sadrazam Kemankeş Ali Paşa’ya bıraktı.
-
Lehistan ile Hotin Antlaşması imzalandı ancak I. Mustafa’nın katılımı yine olmadı.
-
Saltanatının 1 yıl 3 ay 22 gün sürmesinin ardından sadrazam Kemankeş Ali Paşa, Şeyhülislam Yahya Efendi ve diğer devlet erkanının kararıyla tahttan indirildi ve yerine kardeşinin oğlu IV. Murat geçti.
-
Hayatının geri kalanını sarayda dini vazifelerini yerine getirerek sürdürdü.
-
Hiç evlenmedi ve çocuğu olmadı.
-
20 Ocak 1639’da Topkapı Sarayı’nda vefat etti ve Ayasofya Camii karşısındaki türbeye defnedildi.
