Sıcak hava balonunun yukarılara yükselmesini sağlayan, sıcak havanın soğuk havadan daha hafif olmasıdır. Sıcak hava balonu, bir kubbe, bir sepet ve bir burner olmak üzere üç ana parçadan oluşur. Kubbe, yanmaz kumaştan yapılan balonun kendisidir. Sepet, pilotu, yolcuları ve sıvı propan yakıt tanklarını taşır. Burner ise sıvı propanı gaza çevirerek yakar ve kubbenin içindeki havayı ısıtır.
Balonu uçurmak için önce güçlü bir vantilatörle kubbe şişirilir sonra da burner ile kubbenin içindeki hava ısıtılır. Kubbenin içindeki hava ısındıkça, balon yükselir. Balonun yükselmesi istendiğinde, burner çalıştırılır ve ateş kubbenin içindeki havayı ısıtarak yükselmesine neden olur. Balonun alçalması istendiğinde ise, kubbenin tepesindeki delik açılır ve sıcak havanın balonun tepesinden uçup gitmesine izin verilir. Kubbedeki hava soğuyunca balon yeniden alçalmaya başlar.
Balona yön veren şey ise rüzgardır. Atmosferin farklı yüksekliklerinde rüzgarlar farklı yönlere eserler. Balonu yönlendiren kişi alçalarak ya da yükselerek gitmek istediği yöne doğru esen bir rüzgar yakalamaya çalışır. Bu nedenle balonla uçuş yapmadan önce hava durumu ve rüzgar yönleri kontrol edilmelidir.
