Mehir, erkeğin evlenirken kadına verdiği veya vermeyi taahhüt ettiği para, mal veya menfaat hediyesidir. Mehir, kadının mal varlığına dahil olur ve üzerinde dilediği tasarrufta bulunabilir. Mehir, İslam hukukunda evliliğin şartlarından biri değil, sonuçlarından biridir. Bu nedenle nikah sırasında belirlenmemiş olsa bile kadın mehre hak kazanır. Mehir, kadını hem evliliğe ısındırmak hem de ona belli bir ekonomik güç kazandırmak düşüncesiyle verilmektedir.
Mehir miktarı Hanefî mezhebine göre en az 10 dirhem (o dönemlerde yaklaşık iki koyun bedeli), Mâlikî mezhebine göre ise 3 dirhem gümüştür. Şâfiî ve Hanbelî mezhebindeki hukukçulara göre ise mehrin üst ya da alt sınırı yoktur. Mehrin üst sınırının olmadığı konusunda Mâlikî ve Hanefîler de diğer iki mezhep gibi düşünmektedir. Hz. Ömer kendi halifeliği döneminde evlilikleri kolaylaştırmak için mehre üst sınır getirmek istemiş, fakat bir kadının “…Onlara kantarla vermiş olsanız da hiçbir şeyi geri almayın…” (Nisâ, 4/20) âyetini delil getirmesi karşısında bu düşüncesinden vazgeçmiştir.
Mehir, ödenme zamanına göre, mehr-i muaccel ve mehr-i müeccel olmak üzere ikiye ayrılır: Mehr-i muaccelde tahhüd edilen para veya mal kadına hemen ödenir. Kadının mehr-i muacceli almadan kocasının evine gitmeme gibi bir hakkı vardır. Mehr-i müeccelde ödemesi sonraya bırakılır. Bu mehrin ödenmesi için herhangi bir tarih belirlenmişse, bu tarih geldiğinde belirlenen mehrin kadına ödenmesi gerekmektedir. Ancak bir vakit belirlenmemişse, nikâhın sona ermesiyle yani boşanma sırasında kadının mehrinin ödenmesi gerekir. Kadın mehrini almadan evli iken eşi vefat ederse, kocasının mirasından mehir hakkını alabilir.
