Muharrem Kararnamesi, Osmanlı Devleti’nin iç ve dış borçlarını düzenlemek amacıyla, alacaklıların talepleri doğrultusunda II. Abdülhamid döneminde, 15 Ekim 1881 (28 Muharrem 1299) tarihinde açıklanan mali kararlardır.
Bu kararnamede şu maddeler yer almıştır:
-
Osmanlı Devleti’nin borçları 191 milyon altın liraya indirilmiştir.
-
Borçların faizi %4 olarak belirlenmiştir.
-
Borçların ödenmesi için devletin gelirlerinin %40’ı ayrılmıştır.
-
Borçların ödenmesini denetlemek için Düyun-u Umumiye İdaresi kurulmuştur.
-
Düyun-u Umumiye İdaresi, devletin gelirlerinden pay alacak olan alacaklı devletlerin temsilcilerinden oluşmuştur.
-
Düyun-u Umumiye İdaresi, devletin gelir kaynaklarını (tuz, tütün, ipek, balık, alkollü içecekler vb.) kontrol etme yetkisine sahip olmuştur.
-
Düyun-u Umumiye İdaresi, devletin bütçesini hazırlama ve denetleme hakkına sahip olmuştur.
Muharrem Kararnamesi’nin sonuçları şunlardır:
-
Osmanlı Devleti ekonomik bağımsızlığını kaybetmiştir.
-
Osmanlı Devleti’nin gelirleri yabancıların eline geçmiştir.
-
Osmanlı Devleti’nin borçları azalmamış, aksine artmıştır.
-
Osmanlı Devleti’nin iç ve dış prestiji düşmüştür.
