Kemosetıtez ile ilgili verilen metinden yararlanarak aşağıdaki soruları cevaplayınız.
Bazı prokaryot canlılar tarafından inorganik maddelerin oksidasyonu sonucu açığa çıkan kimyasal enerji ile inorganik maddelerden organik madde sentezine kemosentez denir. Kemosentezde hidrojen sülfür (H2S), hidrojen (H2), amonyak (NH3), nitrit (N02), demir (Fe2+) ve kükürt (S) gibi inorganik madde çeşitleri oksitlenir. Oksidasyon sonucu elde edilen enerji ile ATP sentezlenir. ATP’ler C02 ve HzO’yu birleştirmede kullanılır. Böylece besin ve 02 üretilir.
1. “Kemoototrof canlılar klorofil pigmenti bulundurmazlar. Besin sentezi sırasında ışık kullanmazlar.” açıklamasına göre bu durum kemoototrof canlılar için avantaj mıdır? Cevabınızı gerekçesiyle açıklayınız.
Cevap:
Bu durum kemoototrof canlılar için bir avantajdır. Çünkü:
-
Kemoototrof canlılar, ışık olmayan ortamlarda da kendi enerjilerini üreterek yaşamlarını devam ettirebilirler. Örneğin, derin denizlerde, yeraltı çatlaklarında, volkanik alanlarda gibi zorlu ortamlarda kemoototrof bakteriler bulunabilir. Bu ortamlarda fotosentez yapmak mümkün değildir, çünkü fotosentez için ışık enerjisi gereklidir.
-
Kemoototrof canlılar, çeşitli inorganik maddeleri (örneğin kükürt, demir, hidrojen, azot) oksitleyerek kimyasal enerji elde eder ve bu sayede organik madde sentezlerler. Bu şekilde, çevrede biriken zehirli maddeleri işe yarar hale getirirler. Ayrıca, bazı kemoototrof bakteriler azot döngüsüne katkıda bulunarak bitkilerin azot ihtiyacını karşılarlar.
2. Klorofilli mor kükürt bakterisi ve kemosentetik kükürt bakterisi H2S kullanmaktadır. Bu iki canlının H2S kullanımında ne gibi bir farklılık vardır?
Cevap:
Bu iki canlının H 2 S kullanımında şöyle bir farklılık vardır:
-
Klorofilli mor kükürt bakterisi, fotosentez yaparak organik madde üreten bir canlıdır. Fotosentez için ışık enerjisi ve elektron donörü olarak H 2 S kullanır. H 2 S, elementel kükürte (S 0 ) oksitlenir ve hücre içinde veya dışında depolanır. Bu bakteriler, mor renkli pigmentler (bakteriyoklorofil a veya b) taşırlar.
-
Kemosentetik kükürt bakterisi, kemosentez yaparak organik madde üreten bir canlıdır . Kemosentez için kimyasal enerji ve elektron donörü olarak H 2 S kullanır . H 2 S, sülfata (SO 4 -2 ) oksitlenir ve suya atılır . Bu bakteriler, yeşil renkli pigmentler (bakteriyoklorofil c, d veya e) taşırlar .
3. Kemosentetik canlılarda besin üretimi yapılırken üretilen organik maddenin hidrojen kaynağı nereden karşılanır?
Cevap:
Kemosentetik canlılarda besin üretimi yapılırken üretilen organik maddenin hidrojen kaynağı, inorganik maddelerden karşılanır. Kemosentetik canlılar, H 2 O, H 2 S ve H 2 gibi hidrojen içeren bileşikleri oksitleyerek kimyasal enerji elde eder ve bu enerjiyi CO 2 'yi organik maddeye dönüştürmek için kullanırlar. Bu işleme kemosentez denir.