Halide Edip “karanlık bir gece” benzetmesiyle, Türk milletinin 1919 yılında yaşadığı zorlukları ve işgalleri anlatmak istemiştir. Halide Edip, 19 Mayıs 1919’da Fatih mitinginde yaptığı konuşmada, kendini medeni gösteren Avrupa devletlerinin Türkiye’yi parçalamak ve topraklarını işgal etmek istediklerini söylemiş ve bunu vicdansızlık olarak nitelendirmiştir. Ardından, Türkiye’nin içinde bulunduğu durumu zifiri karanlık bir geceye benzetmiş ve bu gecenin sonunda parlak bir sabahın doğacağına inandığını belirtmiştir. Halide Edip, bu konuşmasında Türk halkına cesaret, umut ve inanç vermeye çalışmıştır.
