Cinsel yolla bulaşan hastalıklar (CYBH), cinsel temas sırasında vücut salgıları ile bulaşan enfeksiyonlardır. Cinsel yolla bulaşan hastalıklar, vajinal, anal veya oral seks yoluyla bulaşabilir. Bazı cinsel yolla bulaşan hastalıklar, kan veya cilt yoluyla da bulaşabilir.
Cinsel yolla bulaşan hastalıklar, 30’dan fazla bakteri, virüs veya parazitten kaynaklanabilir. Bunlardan en yaygın görülen sekiz tanesi şunlardır:
-
Klamidya: Bakteriyel bir enfeksiyondur. Genellikle belirti vermez. Belirti verdiğinde ise idrar yaparken yanma, akıntı, ağrı, kanama gibi şikayetlere neden olur. Tedavi edilmezse kısırlık, pelvik inflamatuar hastalık, dış gebelik gibi komplikasyonlara yol açabilir.
-
Bel soğukluğu: Bakteriyel bir enfeksiyondur. Genellikle belirti vermez. Belirti verdiğinde ise idrar yaparken yanma, akıntı, ağrı, kanama gibi şikayetlere neden olur. Tedavi edilmezse kısırlık, pelvik inflamatuar hastalık, dış gebelik gibi komplikasyonlara yol açabilir.
-
Frengi: Bakteriyel bir enfeksiyondur. Dört evrede seyreder. İlk evrede cinsel organlarda ağrısız yara (şankr) oluşur. İkinci evrede vücutta döküntü, ateş, lenf bezlerinde şişlik gibi belirtiler görülür. Üçüncü evrede enfeksiyon sessiz kalır ve belirti vermez. Dördüncü evrede ise kalp, beyin, sinir sistemi gibi organlara zarar verir.
-
HPV (Human Papilloma Virüsü): Viral bir enfeksiyondur. Genellikle belirti vermez. Belirti verdiğinde ise cinsel organlarda siğil (kondilom) oluşumuna neden olur. Bazı HPV tipleri rahim ağzı kanseri ve diğer genital kanserlerin riskini artırır.
-
Genital uçuk: Viral bir enfeksiyondur. Cinsel organlarda kabarcık şeklinde ağrılı yaralar oluşturur. Ayrıca ateş, kas ağrısı, lenf bezlerinde şişlik gibi belirtiler de görülebilir. Enfeksiyon iyileştikten sonra virüs sinir hücrelerinde kalır ve stres, bağışıklık düşüklüğü gibi durumlarda tekrar aktif hale gelebilir.
-
Hepatit B: Viral bir enfeksiyondur. Karaciğer iltihabına neden olur. Genellikle belirti vermez. Belirti verdiğinde ise sarılık, karın ağrısı, bulantı, kusma gibi şikayetlere yol açar. Kronik hale gelirse siroz veya karaciğer kanseri riskini artırır.
-
HIV (İnsan Bağışıklık Yetmezliği Virüsü): Viral bir enfeksiyondur. Bağışıklık sistemini zayıflatır ve AIDS (Edinilmiş Bağışıklık Yetmezliği Sendromu) adı verilen ölümcül bir hastalığa yol açar. Genellikle belirti vermez. Belirti verdiğinde ise ateş, gece terlemesi, kilo kaybı, lenf bezlerinde şişlik, ishal gibi şikayetlere neden olur.
-
Trikomonas: Paraziter bir enfeksiyondur. Genellikle belirti vermez. Belirti verdiğinde ise köpüklü, yeşilimsi, kötü kokulu akıntı, idrar yaparken yanma, kaşıntı, ağrı gibi şikayetlere neden olur. Tedavi edilmezse diğer cinsel yolla bulaşan hastalıklara ve gebelik komplikasyonlarına karşı duyarlılığı artırır.