Pestisit, zararlı organizmaları engellemek, kontrol altına almak ya da zararlarını azaltmak için kullanılan madde ya da maddelerden oluşan karışımlardır. Pestisit, kimyasal bir madde, virüs ya da bakteri gibi biyolojik bir ajan, antimikrobik, dezenfektan ya da herhangi bir araç olabilir. Zararlı organizmalar, insanların besin kaynaklarına, mal varlıklarına zarar veren, hastalık yayan böcekler, bitki patojenleri, yabani otlar, yumuşakçalar, kuşlar, memeliler, balıklar, solucanlar ve mikroplar olabilir.
Pestisitlerin çeşitleri şunlardır:
-
İnsektisit: Böcek ve haşerelere karşı kullanılan ilaçlardır.
-
Fungusit: Mantarlara karşı kullanılan ilaçlardır.
-
Herbisit: Yabancı otlara karşı kullanılan ilaçlardır.
-
Mollusit: Yumuşakçalara karşı kullanılan ilaçlardır.
-
Rodentisit: Kemirgenlere karşı kullanılan ilaçlardır.
-
Nematisit: Nematotlara karşı kullanılan ilaçlardır.
-
Akarisit: Akarlara karşı kullanılan ilaçlardır.
Pestisitlerin etkileri ve zararları şunlardır:
-
Pestisitler, hedef organizmaya seçkin etkinlik gösteremedikleri için hedef dışındaki organizmalarda da çeşitli hastalıklara yol açabilir veya öldürücü olabilirler.
-
Pestisitler, insanlar için de zararlıdır. Kullanıldıkları canlıların yiyecek şeklinde insanlar tarafından tüketilmeleri sonucunda insanlarda yaygın hastalıklara ve istenmeyen sıkıntılı durumlara sebep olabilirler.
-
Pestisitlerin akut toksik etkileri vardır. Karbamatlar, organofosfatlar ve klorlanmış hidrokarbonları içeren birçok pestisit genetoksik etkiye sahiptir. Tarım ile uğraşan ve pestisite maruz kalan insanlarda yapılan çalışmalarda bu bireylerde yapısal ve sayısal kromozom anomalileri ile kardeş kromatid değişiminde artmalar gözlenmiştir.
-
Pestisitlere maruz kalma sonucunda görülen akut zehirlenmelerin başlıca belirtileri kusma, ishal, terleme, solunum güçlüğü, çarpıntı ve istemsiz kasılmalar olarak sayılabilir. Akut pestisit zehirlenmeleri zamanında müdahale edilmezse ölümle sonuçlanabilir.
-
Pestisite bağlı alerjik reaksiyonlar da yaşamsal tehlike meydana getirebilir. Alerjik reaksiyonun belirtileri olarak ciltte ani oluşan lezyonlar ve solunum güçlükleri sayılabilir.
