1. Fıkıh bilgini.
2. Anlayışlı, zeki kimse.
3. İslâm hukukçusu
Fakih, fıkıh ile ilgilenen kişi anlamına gelir. Fıkıh, İslam’ın kuralları ve uygulamalarını belirleyen bir ilim dalıdır. Fakih, fıkıh hakkında derin bilgiye sahip olan ve bunu çalışmalarına yansıtan kişidir. Fakihler, insan davranışlarını kategorize ederek onlara etiketler verirler. Örneğin, farz (zorunluluk), vacip (uygunluk), sünnet (örnek), müstehap (yoksa), mübah (caizdir), mekruh (caiz değildir) gibi kavramlar fıkıhta yer alır.
Fakih kelimesi Arapça kökenlidir ve “bir şeyi iyi bilen, iyi anlayan kimse” demektir. Kur’an’da da “bilmek, bir şeyi iyi anlamak” anlamında kullanılır. Fıkıh kelimesinin İslam ilimlerindeki terim anlamı ise tarih içinde fıkıh kelimesinin değişen manası ile paralel olarak değişikliğe uğramıştır.
Fakihlerin sayısı ve niteliği zaman içinde değişmiştir. İlk dönemde fakihler genellikle hadis âlimleri veya ulü’l-emr adlı eserleri yazan kişilerdi. Daha sonra fakihlerin sayısı arttıkça, onların amelî hükümleri asıl kaynaklarından çıkarmayıp bunları müctehidlerden öğrenmiş, yazmış ve bunlara dayanarak fetva vermiş olanlara da fakih denildiği görülmüştür. Günümüzde ise fakihlerin çoğu mezhep mezhebine bağlı olarak belirlenen eserleri okuyarak veya yorumlayarak fetva vermektedir.
