Meristem doku, bitkilerde büyüme ve gelişmeyi sağlayan özel bir dokudur. Meristem doku, sürekli bölünebilme yeteneğine sahip hücrelerden oluşur. Bu hücreler, farklılaşarak bitkinin farklı organlarını ve dokularını oluşturur. Meristem doku, bitkinin uzunluk ve genişlik olarak büyümesine katkıda bulunur.
Meristem doku, bulunduğu yere ve kökenine göre iki gruba ayrılır. Bulunduğu yere göre meristem doku şöyle sınıflandırılır:
-
Uç (apikal) meristem: Kök, gövde veya bunların yan organlarının uçlarında bulunan ve bu organların boyca büyümesini sağlayan meristem dokudur.
-
Ara (interkalar) meristem: Sürekli dokular arasında kalan ve bulunduğu organın boyca büyümesini sağlayan meristem dokudur.
-
Yanal (lateral) meristem: Çevreye paralel bölünerek organların enine büyümesini sağlayan meristem dokudur.
Kökenine göre meristem doku şöyle sınıflandırılır:
-
Primer meristem: Embriyonik dönemden beri sürekli bölünen, bölünme yeteneğini kaybetmemiş meristemdir. Kök ve gövdenin uçlarında bulunur.
-
Sekonder meristem: Uzun zamandır bölünmeyen parankima hücrelerinin tekrar bölünme yeteneği kazanmasıyla meydana gelir. Kambiyum, bir sekonder meristemdir.