Vadi, iki dağ arasında zamanla oluşan çukurluktur. Vadiler, akarsuyun içinde aktığı, kaynaktan ağıza doğru sürekli inişi bulunan ve birkaç kilometre ile binlerce kilometre arasında olabilen coğrafi alanlardır. Vadiler, akarsuların yaptığı aşınmayla yanlamasına, derinlemesine gelişir. Genellikle dağ ya da tepelerle çevrelenirler.
Vadiler, oluşum şekillerine göre çeşitli isimler alırlar. Örneğin, buzulların aşağıya doğru hareketleri sonucunda yaşanan aşınmalar neticesinde tekne vadiler ve asılı vadiler oluşur. Akarsuların yataklarını aşındırarak şekillendirdiği vadiler ise çentik vadiler, boğaz vadiler, kanyon vadiler ve geniş tabanlı vadiler gibi farklı tiplerde olabilir.
Vadiler, hem doğal güzellikleri hem de tarım ve yerleşim için uygun alanlar sağlamaları açısından önemlidir. Türkiye’de de çok sayıda vadi bulunmaktadır.
Bunlardan bazıları şunlardır:
-
Ihlara Vadisi: Aksaray’da bulunan bu vadi, Hasan Dağı’nın lavlarının Melendiz Çayı tarafından aşındırılmasıyla oluşmuştur. Vadi içinde çok sayıda tarihi kilise ve mağara yer almaktadır.
-
Saklıkent Kanyonu: Antalya ve Muğla arasında bulunan bu kanyon, Akdeniz Bölgesi’nin en uzun kanyonudur. Kanyonun duvarları 300 metreye kadar yükselmektedir.
-
Fırtına Vadisi: Rize’de bulunan bu vadi, Karadeniz Bölgesi’nin en güzel vadilerinden biridir. Vadi içinde Fırtına Deresi akar ve çok sayıda tarihi köprü bulunur.
-
Peri Bacaları: Nevşehir’de bulunan bu vadi, Kapadokya Bölgesi’nin en ünlü doğal oluşumlarındandır. Vadi içinde volkanik tüflerin erozyona uğramasıyla oluşmuş sütun şeklindeki kayalara peri bacaları denir.
