Question

11. Sınıf Felsefe Ders Kitabı Sayfa 40 Cevapları - Meb Yayınları

Answer 1

Hazırlık Çalışmaları

1. MS 2-MS 15. yüzyıl tarihsel dönemini düşündüğünüzde aklınıza neler gelebilir?

MS 2-MS 15. yüzyıl tarihsel dönemini düşündüğümde aklıma, din felsefelerinin ortaya çıkışı ve gelişimi geliyor. Bu dönemde, Hristiyanlık ve İslamiyet gibi iki büyük dinin felsefi temelleri, akıl ve vahiy arasındaki ilişkiyi tartışan düşünürler tarafından atılmıştır. Bu dönemin felsefesi, Tanrı, insan, evren, ahlak, bilgi gibi konularda önemli sorular sormuş ve cevaplar aramıştır. Bu dönemin felsefesi, aynı zamanda, dinler arasındaki farklılıkları ve benzerlikleri de ortaya koymuştur. Bu dönemin felsefesi, sonraki dönemlerin felsefesini de etkileyen bir miras bırakmıştır.

2. Felsefenin ortaya çıkmasından bugüne problemlerinin hâlâ tartışılıyor olmasının nedenleri neler olabilir?

  Felsefenin ortaya çıkmasından bugüne problemlerinin hâlâ tartışılıyor olmasının nedenleri, felsefenin doğası ve özelliği ile ilgilidir. Felsefe, hiçbir zaman kümülatif bir düşünce disiplini olmamıştır ve hiçbir zaman böyle bir disiplin olduğunu iddia da etmemiştir Felsefe, varlık, bilgi, değerler, gerçek, doğruluk, zihin ve dil gibi konularla ilgili soyut, genel ve temel problemlere ilişkin yapılan sistematik çalışmalardır. Bu problemler, kesin ve nihai cevapları olmayan, farklı bakış açıları ve yorumları olan, tarihsel ve kültürel bağlamlara göre değişebilen problemlerdir. Bu yüzden, felsefenin problemleri, her dönemde ve her kültürde filozoflar tarafından yeniden ele alınmış, tartışılmış ve farklı cevaplar üretilmiştir. Antik Çağ’da ortaya atılan pek çok felsefi problem, günümüz filozofları tarafından hâlâ tartışılmaktadır.

Felsefenin problemlerinin hâlâ tartışılıyor olmasının bir diğer nedeni de, felsefenin diğer bilim dallarıyla olan ilişkisidir. Tarihe bakıldığında felsefenin; fizik, psikoloji, dilbilim gibi günümüzde kendinden ayrı olarak ele alınan çoğu disiplini kapsadığı görülebilir. Fakat 19. yüzyılda araştırma üniversitelerinin büyümesi ve uzmanlaşmanın artmasıyla birlikte, öncesinde geleneksel olarak felsefenin birer parçası olan tüm bu araştırma alanları, felsefeden koparak ayrı birer akademik disiplin haline gelmiştir. Bu durum, felsefenin hem kendi içinde hem de diğer bilim dallarıyla yeni problemler ortaya çıkarmasına neden olmuştur. Örneğin, bilim felsefesi, bilimin doğası, yöntemi, sınırları, etiği gibi konuları inceleyen bir felsefe dalıdır Bilim felsefesi, hem bilimsel gelişmeleri hem de felsefi argümanları takip ederek, felsefenin problemlerini güncel tutmaktadır.

Felsefenin problemlerinin hâlâ tartışılıyor olmasının son nedeni ise, felsefenin insan doğası ve yaşamı ile ilgili olmasıdır. Felsefe, insanın kendini, dünyayı ve diğer insanlarla olan ilişkisini anlamaya çalışan bir düşünce etkinliğidir Felsefe, insanın nasıl iyi bir yaşam sürebileceği, nasıl doğruyu bilebileceği, nasıl mutlu olabileceği gibi soruları sorar. Bu sorular, her insanın hayatında karşılaştığı, cevap aradığı, farklı deneyimler yaşadığı sorulardır. Bu yüzden, felsefenin problemleri, her zaman insanın ilgisini çekmiş, onu düşünmeye ve sorgulamaya sevk etmiştir. 

3. Din ve felsefe arasında ilişki kurulabilir mi?

Din ve felsefe arasında ilişki kurmak mümkündür. Din ve felsefe, insanın varlık, değer, anlam, ahlak gibi temel sorunlarla ilgilenen iki faaliyettir. Her ikisi de evreni ve insanı anlama ve açıklama çabası içindedirler. Ancak din ve felsefe arasında kaynakları ve yöntemleri bakımından farklılıklar da vardır. Din, vahiy yoluyla Tanrı elçileri vasıtasıyla iletilen bilgilere dayanırken, felsefe akıl ve akıl yürütme yoluyla doğrulara ulaşmaya çalışır. Din kaynağı bakımından ilahi, felsefe ise insan ürünüdür. Din değişmeye kapalı, felsefe ise eleştiriye açık ve sürekli gelişen bir bilgi türüdür.

Din ve felsefe arasındaki bu farklılıklara rağmen, birbirleriyle karşılıklı ilişki içinde oldukları da söylenebilir. Felsefe, dini ve ahlaki bilgilerin, inançların eleştirisi olarak ortaya çıkmıştır. Felsefe, dinin ilke ve kavramlarını anlamaya ve sorgulamaya çalışmıştır. Din felsefesi adı verilen bir alt dal, felsefenin din üzerine rasyonel, tutarlı ve kapsamlı olarak düşünmesidir. Din felsefesi, dinlere karşı çıkış veya onlardan yana olma tavrı içermez. Aynı zamanda, pek çok alim ve özellikle Müslüman düşünürler, dini anlatmak, karşılarındaki insanları dini konusunda ikna etmek ve Tanrı’ya iman etmesini sağlamak için felsefeden faydalanmışlardır.

Bu şekilde, din ve felsefe arasında hem benzerlikler hem de farklılıklar bulunduğunu söyleyebiliriz. Din ve felsefe, insanın hayatını anlamlandırmaya çalışan iki önemli faaliyettir. Bu faaliyetler arasında kurulan ilişki, hem dinin hem de felsefenin gelişimine katkı sağlamıştır