Dünya’nın hareketleri, Dünya’nın uzayda yaptığı iki temel harekettir: Dönme ve devinme. Dünya’nın hareketleri, yeryüzünde iklim, mevsim, gün ve gece, zaman, yön gibi pek çok olayı etkiler. Dünya’nın hareketleri ve sonuçları şöyle açıklanabilir:
-
Dönme Hareketi: Dünya’nın kendi ekseni etrafında batıdan doğuya doğru yaptığı harekettir. Dünya’nın dönme hareketi 23 saat 56 dakika sürer. Dünya’nın dönme hareketinin sonuçları şunlardır:
-
Gün ve gece oluşur: Dünya’nın dönmesi nedeniyle, güneş ışınlarının geldiği yarım kürede gündüz, gelmediği yarım kürede ise gece oluşur. Gün ve gece süreleri, enlem ve mevsimlere göre değişir .
-
Yerçekimi kuvveti değişir: Dünya’nın dönmesi nedeniyle, ekvatorda merkezkaç kuvveti daha fazla, kutuplarda ise daha az olur. Bu da yerçekimi kuvvetinin ekvatorda daha az, kutuplarda ise daha fazla olmasına neden olur .
-
Coriolis kuvveti oluşur: Dünya’nın dönmesi nedeniyle, atmosferdeki ve okyanuslardaki hava ve su kütleleri yön değiştirirler. Bu da rüzgarların, akıntıların ve iklimin değişmesine neden olur .
-
Yer şekilleri etkilenir: Dünya’nın dönmesi nedeniyle, yeryüzünün şekli tam bir küre değil, kutuplarda basık ve ekvatorda şişkin olan bir elipsoit şeklindedir. Bu da yeryüzünün alanını, hacmini ve çevresini etkiler .
-
Devinme Hareketi: Dünya’nın güneş etrafında elips şeklindeki yörüngesi üzerinde yaptığı harekettir. Dünya’nın devinme hareketi 365 gün 6 saat sürer. Dünya’nın devinme hareketinin sonuçları şunlardır:
-
Mevsimler oluşur: Dünya’nın devinmesi ve eksen eğikliği nedeniyle, güneş ışınlarının dünya yüzeyine geliş açısı ve süresi değişir. Bu da kuzey ve güney yarımkürelerde mevsimlerin oluşmasına neden olur .
-
Zodyak takımyıldızları görülür: Dünya’nın devinmesi nedeniyle, güneşin arkasında kalan takımyıldızları görülmezken, karşısında kalan takımyıldızları görülür. Bu takımyıldızlarına zodyak takımyıldızları denir. Zodyak takımyıldızları 12 tanedir ve her ay bir tanesi görülür .
-
Yıl uzunluğu değişir: Dünya’nın devinmesi nedeniyle, yıl uzunluğu değişir. Yıl uzunluğu, dünyanın güneş etrafında tam bir tur atması için geçen süredir. Yıl uzunluğu ortalama olarak 365 gün 6 saattir. Ancak, dünyanın yörünge şekli elips olduğu için bazen daha kısa veya daha uzun olabilir .
-
Güneş tutulması oluşur: Dünya’nın devinmesi nedeniyle, bazen dünya ile ay arasına güneş girer veya güneş ile dünya arasına ay girer. Bu durumlarda güneş tutulması oluşur. Güneş tutulması iki türdür: Tam güneş tutulması ve halkalı güneş tutulması .
