Question

Kastamonu, Sinop ve çevresinde kurulan ve diğer adı İsfendiyaroğulları olarak geçen beylik hangisidir?

Answer 1

Kastamonu, Sinop ve çevresinde kurulan ve diğer adı İsfendiyaroğulları olarak geçen beylik Candaroğulları Beyliği'dir.

Kuruluşu:

• Candaroğulları Beyliği, Anadolu Selçuklu Devleti'nin zayıflaması ve Moğol istilası sonrasında ortaya çıkan İkinci Beylikler döneminde, 1291 yılında kurulmuştur.
• Kurucusu, Oğuzların Kayı boyundan gelen Şemseddin Yaman Candar'dır. İlhanlı hükümdarı Geyhatu tarafından Şemseddin Yaman Candar'a Eflani ve çevresinin ikta olarak verilmesiyle beyliğin temelleri atılmıştır.

Yükselişi ve Hakimiyet Alanı:

• Şemseddin Yaman Candar'dan sonra yerine geçen oğlu I. Süleyman Paşa döneminde beylik önemli ölçüde güçlenmiştir.
• Süleyman Paşa, Kastamonu'yu 1309'da alarak beyliğin merkezi yapmıştır. Daha sonra Sinop da beylik topraklarına katılmıştır.
• Beyliğin hakimiyet alanı zaman zaman değişmekle birlikte genel olarak Kastamonu, Sinop ve çevresini, bir dönem Çankırı'yı da kapsamıştır.

Diğer Adı: İsfendiyaroğulları:

• Beylik, özellikle İsfendiyar Bey'in uzun süren ve etkili hükümdarlığı (1392-1440) döneminde İsfendiyaroğulları olarak da anılmıştır. Bu dönemde Osmanlılarla olan ilişkiler de önemli bir yer tutmuştur.

Osmanlılarla İlişkiler ve Beyliğin Sonu:

• Candaroğulları, Osmanlı Beyliği ile inişli çıkışlı ilişkiler yaşamıştır. Zaman zaman ittifaklar kurulmuş, zaman zaman da mücadeleler yaşanmıştır.
• 1383 yılında ilk kez Osmanlı hakimiyetini tanımışlardır. Ankara Savaşı sonrasında Timur tarafından beylik yeniden canlandırılmıştır.
• Ancak, Osmanlı Devleti'nin yeniden güçlenmesiyle Candaroğulları üzerinde baskı artmıştır.
• 1461 yılında, Fatih Sultan Mehmed'in Trabzon seferi sırasında Candaroğulları Beyliği tamamen Osmanlı topraklarına katılmıştır.

Kültürel Miras:

• Candaroğulları döneminde bölgede önemli imar faaliyetleri gerçekleştirilmiştir.
• Kastamonu ve Sinop'ta camiler, medreseler, hamamlar ve diğer yapılar inşa edilmiştir.
• Mahmut Bey Camii (Kastamonu), dönemin önemli ahşap mimari örneklerindendir ve UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ndedir.
• Beylik, ilim ve kültür hayatına da katkıda bulunmuş, Türkçe eserler yazılmıştır.
• Denizcilik faaliyetleri gelişmiş, Sinop önemli bir liman ve tersane merkezi olmuştur. Bu tersane daha sonra Osmanlı donanmasına önemli katkılar sağlamıştır.

Başlıca Candaroğulları Beyleri:

• Şemseddin Yaman Candar (1291-1309?)
• I. Süleyman Paşa (1309?-1340?)
• I. İbrahim Bey (1340?-1345?)
• Âdil Bey (1345?-1361)
• Celaleddin Bayezid (1361-1383)
• Süleyman II. (1383-1392)
• İsfendiyar Bey (1392-1440)
• II. İbrahim Bey (1440-1443)
• Kemaleddin İsmail Bey (1443-1461)
• Kızıl Ahmed Bey (1461)