Aşağıdaki görselleri inceleyip soruları cevaplayınız.
1. Tarihteki ilk yazılı antlaşma olan “Kadeş Antlaşmasının siyaset açısından önemi nedir?
Cevap:
-
Kadeş Antlaşması, MÖ 13. yüzyılda Mısır Firavunu II. Ramses ile Hitit Kralı III. Hattuşili arasında imzalanan ve Suriye topraklarının paylaşılması ile sonuçlanan bir barış antlaşmasıdır.
-
Bu antlaşma, Yakın Doğu’da imzalanan ilk antlaşma olma niteliğini taşır ve şu güne kadar bulunmuş en eski uluslararası antlaşma olmasına rağmen, daha eski antlaşmaların varlığı kanıtlanmıştır.
-
Antlaşmanın içeriği iki önemli kararı barındırmaktadır. İki ülkeden birine iç veya dış yapılacak her türlü saldırıda ülkeler birbirlerine yardım göndereceklerdir.
-
Bu antlaşma, iki devletin birbirlerine saldırmama sözü verdiği ve birbirlerinin topraklarına yapılan saldırılarda birbirlerinin yanında olacaklarına dair güvence verdiği ilk yazılı anlaşma olarak kabul edilir.
2. Siyaset açısından anayasa neden önemlidir?
Cevap:
-
Anayasa, devletin temel örgüt yapısını kuran, önemli organlarını ve işleyişlerini belirleyen; ayrıca temel hak ve özgürlükleri tespit edip, sınırlarını çizen hukuk metinleridir.
-
Anayasa, bir devletin yönetim biçimini belirtir. Toplumların ülke üzerindeki egemenlik haklarının, bireylerin temel haklarının hangi koşullar altında devlet tarafından kullanılabileceğini belirleyen temel kanunlardır.
-
Anayasa, bir hukuk devletinde, doğal hukuktan gelen temel haklar ve hürriyetler, hukukun üstünlüğü, bireyin menfaatleri ve diğer özgürlükler anayasa ile koruma altına alınır.
3. Siyasette kurallar neden yazılı olarak konulmaktadır?
Cevap:
-
Yazılı hukuk kuralları, toplumun ortak çıkarlarını korumak amacıyla, yetkili organlar tarafından yürürlüğe konulan metinlerdir.
-
Yazılı hukuk kuralları, eylem ve işlemlerde yurttaşları olduğu kadar devlet organlarını da bağlayan kurallardır.
-
Siyasette kuralların yazılı olarak konulması, ülkede mevcut olan yönetim şeklinin ve hukuk düzeninin daha güçlü ve dayanıklı olmasını sağlar.
-
Ayrıca yazılı olarak konulan kurallar, hukukun uygulanması sırasında daha adil bir şekilde uygulanmasını ve ülkede mevcut olan yönetim şeklinin daha demokratik olmasını sağlar.
3.6.1. SİYASET FELSEFESİNİN KONUSU VE PROBLEMLERİ
Aşağıdaki metni okuyup soruları cevaplayınız.
Siyaset, Arapça kökenli bir sözcüktür. Anlamı yönetimdir. Siyasetle eş anlamlı kullanılan “politika” sözcüğü ise Yunanca olup şehir devletinin (polis) yönetimi anlamındadır.
Siyasetin ne olduğu konusunda siyasetçi ve filozofların bazılarının görüşleri şunlardır:
• “Siyaset, toplumsal denge sistemini sağlamaktır.” Nizamülmülk
• “Siyaset, yurttaşların toplumu ve devleti ilgilendiren işlerle ilgili yaptığı her şeydir.” Aristoteles
• “Siyaset hem bir çatışma ve iktidar kavgasıdır hem de toplumun tüm üyelerinin yararına olabilecek bir düzen yaratma aracıdır.” Maurice Duverger (Moris Duvörgır, 1917-2014)
Açıklamalardan da anlaşıldığı gibi siyaset genel olarak “devlet, toplum ve insan yönetimi” olarak tanımlanabilir.
Siyaset Bilimi: Siyasal otorite ile ilgili kavramların oluşmasında ve işlemesinde rol oynayan davranışlar bilimidir. Alanına giren tüm olguları bilimsel yöntemlerle inceler ve genel sonuçlara ulaşmaya çalışır.
Siyaset Felsefesi: Siyasal otoriteyi, bu otoritenin oluşumunu, kaynağını, gücünü nasıl sürdürdüğünü ve ilişkiyi siyasal otoriteyle birey arasındaki ilişkiyi ve bunların daha iyi, daha adil duruma gelip gelmeyeceğini ele alan bir felsefe disiplinidir.
Sorular
1. Siyasetçiler ve filozoflar neden farklı siyaset tanımları yapmışlardır?
Cevap:
Siyasetin tanımı, kişinin bakış açısına, deneyimlerine ve inançlarına bağlı olarak değişebilir. Nizamülmülk, Aristoteles ve Maurice Duverger gibi düşünürler, siyaseti kendi perspektiflerinden tanımlamışlardır. Örneğin, Nizamülmülk siyaseti “toplumsal denge sistemini sağlama” olarak görürken, Aristoteles siyaseti “yurttaşların toplumu ve devleti ilgilendiren işlerle ilgili yaptığı her şey” olarak tanımlamıştır. Bu farklı tanımlar, siyasetin çok boyutlu bir kavram olduğunu ve farklı bakış açılarından ele alınabileceğini gösterir.
2. Siyaseti ele almaları açısından bilim ve felsefe arasında ne fark vardır?
Cevap:
Siyaset Bilimi ve Siyaset Felsefesi, siyaseti farklı şekillerde ele alır. Siyaset Bilimi, siyasal otorite ile ilgili kavramların oluşmasında ve işlemesinde rol oynayan davranışları inceler ve genel sonuçlara ulaşmaya çalışır. Yani, daha çok somut ve ölçülebilir verilere dayalı bir yaklaşım sergiler. Diğer yandan, Siyaset Felsefesi, siyasal otoritenin oluşumunu, kaynağını, gücünü ve birey ile siyasal otorite arasındaki ilişkiyi ele alır. Bu, daha çok soyut ve teorik bir yaklaşımdır. Siyaset Felsefesi, siyasetin daha iyi ve daha adil bir duruma gelip gelmeyeceğini sorgular. Bu nedenle, Siyaset Bilimi ve Siyaset Felsefesi arasındaki temel fark, birinin daha çok somut ve ölçülebilir verilere, diğerinin ise daha çok soyut ve teorik kavramlara odaklanmasıdır.
