Uygulayalım
Aşağıdaki felsefe akımlarını Türkçe karşılıkları ile eşleştiriniz.
a- Hedonizm -->Hazcılık
b Utilitarizm --> Faydacılık
c Egoizm --> Bencilik
ç Entüisyonizm --> Sezgicilik
d Egzistansiyalizm --> Varoluşçuluk
Uygulayalım
Ahlaki eylemlerin son amacının mutluluk olduğunu savunan çeşitli görüşler vardır. Bedia Akarsu’dan alınan aşağıdaki metin iyilik ve mutluluk arasında nasıl bir ilişki olduğunu anlamada yardımcı olacaktır. Metni okuyup metinden hareketle verilen soruları cevaplayınız.
Sorular
1. Olabildiğince çok insanın olabildiği kadar mutlu olmasını sağlamak nasıl mümkün olabilir? Yorumlayınız.
Cevap:
Olabildiğince çok insanın olabildiği kadar mutlu olmasını sağlamak, toplumun genel refahını artırmayı hedefleyen politikalar ve uygulamalar aracılığıyla mümkün olabilir. Bu, eşitlikçi fırsatların sağlanması, adaletin teşvik edilmesi, temel insan haklarının korunması ve her bireyin ihtiyaçlarının karşılanmasını içerebilir. Ayrıca, toplumun genel mutluluğunu artırmak için bireylerin başkalarına yardım etmeye teşvik edilmesi ve empati kurma yeteneklerini geliştirmesi de önemlidir.
2. Bireysel mutluluk mu yoksa toplumsal mutluluk mu daha önemlidir? Yorumlayınız.
Cevap:
Bireysel mutluluk ve toplumsal mutluluk arasında bir denge kurmak önemlidir. Bireysel mutluluk, kişinin kendi ihtiyaçlarını ve arzularını karşılamasını içerirken, toplumsal mutluluk, toplumun genel refahını ve bireyler arasındaki eşitliği içerir. İdeal bir toplumda, bireylerin mutluluğu toplumun genel mutluluğuna katkıda bulunur.
3. Başkalarının iyiliğini düşünerek davranmak insanı nasıl mutlu eder? Yorumlayınız.
Cevap:
Başkalarının iyiliğini düşünerek davranmak, bireyin kendini daha iyi hissetmesini sağlar. Bu, empati ve anlayışın geliştirilmesine yardımcı olur ve bireyin topluma daha fazla bağlı hissetmesini sağlar. Ayrıca, başkalarına yardım etmek, bireyin kendi sorunlarını göreceli bir perspektiften görmesine ve stresi azaltmasına yardımcı olabilir. Bu nedenle, başkalarının iyiliğini düşünerek davranmak, bireyin kendi mutluluğunu artırabilir.
Uygulayalım
Mehmet ve Ayşe, sınav puanlarına göre okumakta oldukları liseyi tercih etmişler ve kayıtlarını yaptırmışlardır. Kayıt sırasında okul idaresi;
Okulda serbest kıyafet uygulamasının olmadığını,
Okulun formasının giyilmesi gerektiğini,
Okul aile birliği ile ortaklaşa alınan bir kararın olduğunu,
Bu uygulamanın da ortaöğretim kurumları yönetmeliğine dayanarak alındığını belirtmiştir.
Okul başladıktan sonra Ayşe formasıyla okula gelirken, Mehmet okula serbest kıyafetle gelmeye başlamıştır. Mehmet, okul idaresi tarafından uyarılmasına rağmen okul formasını giymemekte ısrar etmiştir. Hakkında disiplin soruşturması açılan Mehmet savunmasında: Başka bir lisede arkadaşlarının serbest kıyafetle okula gittiğini, kendisinin özgürlüğünün kısıtlandığını söylemiştir. Okul idaresi ise Mehmet’e kurallara uyması gerektiğini, kurallara uymamanın bir yaptırımı olacağını söylemiştir.
Sorular
1. Mehmet’in davranışını özgürlük ve sorumluluk açısından değerlendiriniz.
Cevap:
Mehmet’in Davranışı: Mehmet’in özgürlük anlayışı, kendi istediği kıyafeti giyme hakkını içeriyor. Ancak, bir topluluk içinde yaşarken, bireysel özgürlüklerin yanı sıra topluluk normlarına ve kurallarına da saygı göstermek önemlidir. Mehmet, okulun kıyafet politikasını bilerek kabul etti ve bu nedenle bu kurala uymakla sorumludur.
2. Yazılı kuralların kişiye göre değişmemesini tartışınız.
Cevap:
Yazılı Kuralların Değişmemesi: Yazılı kurallar, toplumun düzenini sağlamak ve herkes için adil bir ortam oluşturmak için vardır. Kişiye göre değişen kurallar, adaletsizliğe ve huzursuzluğa yol açabilir. Bu nedenle, kuralların herkes için aynı olması önemlidir.
3. Okul idaresinin Mehmet’in okul formasını giymeme davranışı karşısında ne yapması gerektiğini özgürlük ve normlar çerçevesinde değerlendiriniz.
Cevap:
Okul İdaresinin Tavrı: Okul idaresi, Mehmet’in davranışını özgürlük ve normlar çerçevesinde değerlendirmelidir. Mehmet’in özgürlüğüne saygı gösterirken, aynı zamanda okulun kurallarına uymasını sağlamak için adil ve tutarlı bir yaklaşım sergilemelidir. Bu, Mehmet’e kuralların neden önemli olduğunu anlatmayı ve kurallara uymamanın sonuçlarını açıklamayı içerebilir.
4. Metne göre Ayşe’nin davranışını özgürlük ve sorumluluk açısından değerlendiriniz.
Cevap:
Ayşe’nin Davranışı: Ayşe, okulun kıyafet politikasına uyarak hem özgürlüğünü hem de sorumluluğunu dengeli bir şekilde göstermiştir. Kendi özgürlüğünü, topluluk normlarına ve kurallarına saygı göstererek ifade etmiştir. Bu, Ayşe’nin hem bireysel özgürlüğünü hem de topluluk içindeki rolünü anladığını gösterir.
