Evrensel Ahlak Yasasının Varlığını Kabul Eden Görüşler
Uygulayalım
Filozofumuz Diyor ki: Yalnız tek insan için değil, herkes için faydalı olan; yasa olarak kabul edilmelidir. Jeremy Bentham (Ceremi Bendım, 1748-1832)
Filozofumuz Diyor ki: Kendi sezgine uy ki hem kendin hem de başkası için iyi olanı yapmış olasın. H. L. Bergson
Filozofumuz Diyor ki: Her zaman öyle davran ki eylemine ölçü olarak aldığın ilkeyi, herkes için genel yasa olarak isteyebilesin. I. Kant
Sorular
1. Filozofların ahlak kuralları ile ilgili ortak düşünceleri nelerdir?
Cevap:
-
Jeremy Bentham: Herkes için faydalı olanın yasa olarak kabul edilmesi gerektiğini savunur. Bu, utilitarizmin temel prensibidir: en çok sayıda insan için en büyük iyiliği maksimize etme.
-
H. L. Bergson: Kendi sezgimize uymamızı önerir, böylece hem kendimiz hem de başkaları için iyi olanı yapmış oluruz. Bu, bireysel sezginin ve içsel bilginin önemini vurgular.
-
I. Kant: Her zaman öyle davranmamız gerektiğini belirtir ki, eylemimize ölçü olarak aldığımız ilkeyi herkes için genel yasa olarak isteyebiliriz. Bu, Kant’ın kategorik imperatifinin bir ifadesidir: bir eylemin doğruluğu, onun herkes için geçerli bir kural olup olamayacağına dayanır.
2. Genel geçer ahlak ilkeleri bulunmadığı zaman nasıl bir toplumla karşılaşılır? Tartışınız.
Cevap:
-
Ahlaki ilkelerin olmadığı bir toplumda, bireylerin eylemleri genellikle kendi çıkarlarına göre şekillenir. Bu, toplumda adaletsizlik, eşitsizlik ve çatışma yaratma potansiyeline sahip olabilir.
-
Ahlaki ilkeler, toplumun düzenini, uyumunu ve işleyişini sağlar. İlkelerin olmaması, toplumun düzensiz ve tahmin edilemez hale gelmesine neden olabilir.
-
Ancak, bu durum aynı zamanda bireylerin kendi ahlaki değerlerini ve ilkelerini geliştirme fırsatı da sunabilir. Bu, daha demokratik ve çeşitlilik içeren bir toplum yaratabilir.