Türkiye’deki miras alanları, UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne dâhil olabilmek için, söz konusu alanların üstün evrensel değer (OUV) sahibi olması ve belirtilen 10 seçim kriterlerinden en az bir tanesini yerine getirmesi gerektiğini belirten UNESCO kriterlerine göre seçildi.
Bu kriterler şöyle sıralanabilir:
-
İnsanoğlunun yaratıcı dehasını gösteren bir başyapıt olması;
-
Bir zaman zarfı içinde veya dünyanın bir kültürel alanında, mimarlık veya teknoloji, anıtsal sanatlar, şehir planlama veya peyzaj tasarımı alanlarındaki gelişmeler ile ilgili insani değerler arasında önemli bir alışverişi sergilemesi;
-
Yaşayan veya ortadan yok olmuş bir kültürel geleneğe veya bir uygarlığa yönelik ünik veya en azından istisnai bir tanıklık üstlenmesi;
-
İnsanlık tarihinde önemli bir aşamayı veya aşamaları gösteren bir yapı tipinin, mimari veya teknolojik bütünün veya peyzajın istisnai bir örneği olması;
-
Özellikle geri döndürülemez değişimin etkisi altında hassas hale geldiği zaman, bir kültürün (veya kültürlerin) veya insanın çevresiyle etkileşiminin temsilcisi olan geleneksel insan yerleşiminin, arazi kullanımının veya deniz kullanımının istisnai bir örneği olması;
-
İstisnai evrensel öneme sahip olaylar veya yaşayan gelenekler ile, fikirler ile, veya inançlar ile, sanatsal ve edebi eserler ile doğrudan veya somut bir biçimde ilgili olması;
-
Üstün doğal bir fenomeni veya istisnai bir doğal güzelliğe ve estetik öneme sahip alanları içermesi;
-
Yaşamın kaydı, yer şekillerinin oluşumunda devam eden önemli jeolojik süreçler veya önemli jeomorfik veya fizyografik özellikler dahil dünya tarihinin önemli aşamalarını temsil eden istisnai örnekler olması;
-
Kara, tatlı su, kıyı ve deniz ekosistemlerinin ve bitki ve hayvan topluluklarının evrim ve gelişimindeki devam eden önemli ekolojik ve biyolojik süreçleri temsil eden istisnai örnekler olması;
-
Bilim veya koruma açısından istisnai evrensel değere sahip tehdit altındaki türleri ihtiva edenler dahil biyolojik çeşitliliğin yerinde korunması için en önemli ve dikkat çeken doğal habitatları içermesi.
Türkiye’deki miras alanları şu kriterlere göre seçilmiştir:
-
Divriği Ulu Camii ve Darüşşifası (Sivas): Kriter 1 ve 4
-
İstanbul’un Tarihi Alanları (İstanbul): Kriter 1, 2, 3 ve 4
-
Göreme Millî Parkı ve Kapadokya (Nevşehir): Kriter 1, 3, 5 ve 7 (Karma Miras Alanı)
-
Hattuşa: Hitit Başkenti (Çorum): Kriter 2 ve 4
-
Nemrut Dağı (Adıyaman): Kriter 1 ve 4
-
Hieropolis-Pamukkale (Denizli): Kriter 3 ve 7 (Karma Miras Alanı)
-
Xanthos-Letoon (Antalya-Muğla): Kriter 2 ve 3
-
Safranbolu Şehri (Karabük): Kriter 2, 4 ve 5
-
Truva Arkeolojik Alanı (Çanakkale): Kriter 2 ve 6
-
Edirne Selimiye Camii ve Külliyesi (Edirne): Kriter 1 ve 4
-
Çatalhöyük Neolitik Alanı (Konya): Kriter 2, 3 ve 4
-
Bursa ve Cumalıkızık: Osmanlı İmparatorluğunun Doğuşu (Bursa): Kriter 2, 3 ve 4
-
Bergama Çok Katmanlı Kültürel Peyzaj Alanı (İzmir): Kriter 2, 3, 4 ve 6
-
Diyarbakır Kalesi ve Hevsel Bahçeleri Kültürel Peyzajı (Diyarbakır): Kriter 4
-
Efes (İzmir): Kriter 2, 3 ve 4
-
Ani Arkeolojik Alanı (Kars): Kriter 2, 3 ve 4
-
Aphrodisias (Aydın): Kriter 2, 3 ve 4
-
Göbekli Tepe (Şanlıurfa): Kriter 2,3 ve 4
-
Arslantepe Höyüğü (Malatya): Kriter 2,3 ve 4
