Selahaddin Eyyubi, 1137-1193 yılları arasında yaşamış Kürt asıllı bir Müslüman hükümdar ve askerdir. Eyyûbîler Devleti’nin kurucusu ve ilk sultanıdır. Kudüs’ü Haçlılardan geri alarak İslam dünyasının kahramanı olmuştur.
Selahaddin Eyyubi’nin hayatı şöyle özetlenebilir:
-
Selahaddin Eyyubi, 1137 yılında Tikrit’te doğdu. Babası Necmeddin Eyyub, Zengiler Devleti’nin hizmetinde bir komutandı. Amcası Şirkuh ise ünlü bir generaldi.
-
Selahaddin Eyyubi, gençliğinde askeri ve dini eğitim aldı. Amcası Şirkuh’un yanında Mısır’a gitti ve burada Fâtımîler Devleti’ne karşı savaştı. 1169’da Şirkuh’un ölümü üzerine Mısır veziri oldu.
-
Selahaddin Eyyubi, 1171’de Fâtımî halifeliğini ortadan kaldırarak Sünni İslam’ı Mısır’da yeniden hakim kıldı. Kendini Mısır sultanı ilan etti ve Eyyûbîler Devleti’ni kurdu.
-
Selahaddin Eyyubi, 1174’te Suriye’ye yöneldi ve burada Zengiler Devleti’nin halefi olan Nureddin Mahmud Zengi’nin ölümünden sonra ortaya çıkan boşluğu doldurdu. Suriye, Lübnan, Filistin ve Yemen’i fethetti.
-
Selahaddin Eyyubi, 1187’de Haçlılarla Hıttin Muharebesi’nde karşılaştı ve onları büyük bir yenilgiye uğrattı. Kudüs dahil olmak üzere birçok Haçlı şehrini ele geçirdi ve 88 yıl süren Hristiyan egemenliğine son verdi.
-
Selahaddin Eyyubi, 1189-1192 yılları arasında III. Haçlı Seferi’ne karşı mücadele etti. İngiltere Kralı I. Richard ile saygılı bir rekabet içinde oldu. Arsuf Muharebesi’nde yenilmesine rağmen, Ramla Antlaşması ile Kudüs’ü korudu.
-
Selahaddin Eyyubi, 1193 yılında Şam’da vefat etti. Mezarı Şam’daki Emevî Camii’ndedir. Oğulları ve torunları onun kurduğu devleti devam ettirdiler.
Selahaddin Eyyubi, Müslüman, Kürt, Arap ve Türk kültürlerinde önemli bir figür olarak kabul edilir. Kudüs Fâtihi olarak anılır. Cesur, adaletli, cömert ve dindar bir kişiliği vardır.
