El-Cezeri, 1136 yılında Cizre’de doğmuş ve 1206 yılında yine Cizre’de ölmüş bir Müslüman bilim insanı, mucit ve mühendistir. Sibernetik ve robotik biliminin kurucusu olarak kabul edilen El-Cezeri, fizik ve mekanik alanlarında pek çok ilke ve buluşa imza atmıştır.
El-Cezeri’nin bilimsel faaliyetleri hakkında şunlar söylenebilir:
-
Haberleşme, kontrol, denge kurma ve ayarlama ilminin kurucusu kabul edilir.
-
Dişli çarklarla çalışan makineler, güneş, su ve filli saati, kendiliğinden akıp kesilen su fıskiyesi, mekanik müzik aletleri ve şifreli kilitler yaptı.
-
Robotik alanında bilinen en eski yazılı kaynak olan El Câmi-u’l Beyn’el İlmî ve El-Amelî’en Nâfi fî Sınâ’ati’l Hiyel adlı kitabında 50’den fazla cihazın kullanımını, yararlanma olanaklarını çizimlerle gösterdi.
-
Leonardo da Vinci gibi ünlü sanatçılara ilham kaynağı olduğu düşünülür.
