Aynı zaman diliminde yeryüzünün başka yerlerinde farklı tarih öncesi çağların yaşanmasının sebebi, coğrafi, iklimsel, kültürel ve ekonomik faktörler olabilir.
Örneğin:
-
Coğrafi faktörler: Bazı bölgelerde maden kaynakları daha bol ve ulaşılabilir olduğu için maden işlemeciliği daha erken gelişmiştir. Örneğin Anadolu’da Hititler demir işlemeciliğini MÖ 2000 yılında yaparken, Avrupa’da demir çağı MÖ 1200 yılında başlamıştır.
-
İklimsel faktörler: Bazı bölgelerde iklim koşulları tarım ve hayvancılık yapmaya daha elverişli olduğu için yerleşik yaşama daha erken geçilmiştir. Örneğin Mezopotamya ve Mısır’da neolitik çağ MÖ 8000 yılında başlarken, Kuzey Avrupa’da neolitik çağ MÖ 4000 yılında başlamıştır.
-
Kültürel faktörler: Bazı bölgelerde kültürel gelenekler ve inançlar nedeniyle farklı araç ve gereçler kullanılmıştır. Örneğin Çin’de kağıt ve matbaa icat edilmişken, Amerika kıtasında bu icatlar yapılmamıştır.
-
Ekonomik faktörler: Bazı bölgelerde ticaret ağları ve rekabet nedeniyle teknolojik gelişme daha hızlı olmuştur. Örneğin Akdeniz havzasında Fenikeliler, Yunanlar ve Romalılar gibi uygarlıklar ticaret yoluyla birbirleriyle etkileşime geçmiş ve birçok yenilik yapmışlardır.
Bu şekilde aynı zaman diliminde yeryüzünün başka yerlerinde farklı tarih öncesi çağların yaşanmasının sebepleri hakkında bir değerlendirme yapılabilir.
