Prokaryot ve ökaryot hücreler, canlıların hücre yapısına göre iki temel gruptur. Prokaryot hücreler, bakteri ve arke gibi basit ve ilkel canlılarda bulunur. Ökaryot hücreler ise hayvan, bitki, mantar ve protist gibi daha karmaşık ve gelişmiş canlılarda bulunur. Prokaryot ve ökaryot hücreler arasındaki farklar şunlardır:
-
Prokaryot hücrelerde çekirdek zarı yoktur. DNA sitoplazmada dağınık halde bulunur. Ökaryot hücrelerde çekirdek zarı vardır. DNA çekirdek zarının içinde yer alır.
-
Prokaryot hücreler küçük boyutludur (1-5 mikrometre). Ökaryot hücreler büyük boyutludur (10-100 mikrometre).
-
Prokaryot hücreler tek hücrelidir. Ökaryot hücreler hem tek hücreli hem de çok hücreli olabilir.
-
Prokaryot hücrelerde zarla çevrili organel yoktur. Sadece ribozom gibi zarsız organeller vardır. Ökaryot hücrelerde hem zarlı hem de zarsız organeller vardır. Örneğin, mitokondri, kloroplast, endoplazmik retikulum, golgi cisimciği gibi zarlı organeller ökaryot hücrelerde bulunur.
-
Prokaryot hücrelerde DNA daireseldir ve genellikle tek kopya bulunur. Ökaryot hücrelerde DNA doğrusaldır ve birden fazla kromozom halinde bulunur.
-
Prokaryot hücrelerde mayoz ve mitoz bölünme gözlenmez. Sadece basit bir bölünme olan çiftlenme görülür. Ökaryot hücrelerde mayoz ve mitoz bölünme gözlenir.