Nükleotid, bir fosfat, beş karbonlu bir şeker ve bir azotlu organik bazdan oluşan bir kimyasal bileşiktir. Nükleotidler, nükleik asitlerin yapı taşıdır. DNA ve RNA, farklı azotlu bazlara sahip bir nükleotit monomer zinciri içeren polinükleotitlerdir. Nükleotidler ayrıca enerji taşıyıcıları, koenzimler ve sinyal molekülleri olarak da işlev görürler. Nükleotidler şu üç kısımdan oluşur:
-
Azotlu organik baz: Pürin veya pirimidin bazı içerirler. DNA adenin (A), guanin (G), timin (T) ve sitozin © içerirken RNA adenin, guanin, urasil (U) ve sitozin içerir.
-
Beş karbonlu şeker (pentoz): Bir nükleotit, bir pentoz şekeri içerir. DNA (Deoksiribonükleik asit) deoksiriboz şekeri içerir ve RNA (Ribonükleik asit) bir riboz şekeri içerir.
-
Fosfat grubu: Fosfat, nükleositin şekerine, 5. C hidroksil grubu ile bir ester bağı ile bağlanır. Bir nükleotit en az bir fosfat grubu içerir. Bir nükleotidin fosfatı, 2. nükleotidin şekerinin 3. C-OH grubuna bağlanır ve böylece 5’ → 3’ bağı oluşturur.
