Question

Metilasyon nedir?

Answer 1

Metilasyon, bir kimyasal bileşiğe bir metil grubunun (3 hidrojen atomuna bağlı bir karbon atomu) bağlanması veya ornatılmasıdır. Bu terim kimyada, biyokimyada, toprak bilimlerinde ve hayat bilimlerinde yaygınca kullanılır. Biyokimyada metilasyon daha spesifik olarak bir hidrojen atomunun bir metil grubuyla yer değiştirmesi anlamında kullanılır.

Metilasyon, biyolojik sistemlerde önemli bir rol oynar. DNA, RNA, protein ve lipidler gibi moleküllerin metilasyonu, gen ifadesi, hücre farklılaşması, hücre döngüsü, DNA onarımı, embriyonik gelişim, kanser, yaşlanma ve birçok hastalıkla ilgili süreçleri etkiler.

Metilasyon süreci, S-adenozil metiyonin (SAM) adı verilen bir molekülün metil grubunu başka bir moleküle aktarmasıyla gerçekleşir. Bu reaksiyonu katalize eden enzimlere metiltransferazlar denir. Metilasyon sonucunda oluşan ürünlerin bazıları şunlardır:

• 5-metilsitozin: DNA’nın sitozin bazına metil grubu eklenmesiyle oluşur. DNA metilasyonu, DNA’nın yapısını ve işlevini etkileyen epigenetik bir mekanizmadır. DNA metilasyonu, genlerin açılıp kapanmasını ve böylece ifade edilip edilmemesini belirler. DNA metilasyonu bozulduğunda, genetik hastalıklar, kanser ve yaşlanma gibi sorunlar ortaya çıkabilir.
• N-metillizin: Proteinlerin lizin amino asidine metil grubu eklenmesiyle oluşur. Protein metilasyonu, proteinlerin yapısını ve işlevini etkileyen çevrim sonrası bir modifikasyondur. Protein metilasyonu, protein-protein etkileşimleri, sinyal iletimi, transkripsiyonel aktivite ve hücre döngüsü gibi süreçleri düzenler. Protein metilasyonu bozulduğunda, nörodejeneratif hastalıklar, otoimmün hastalıklar ve kanser gibi sorunlar ortaya çıkabilir.
• Metiltetrahidrofolat: Folatın (B9 vitamini) bir formuna metil grubu eklenmesiyle oluşur. Metiltetrahidrofolat, homosisteinin metiyonine dönüştürülmesinde önemli bir rol oynar. Homosistein, vücutta ortaya çıkan ve yüksek seviyelerde zararlı olan bir amino asittir. Homosisteinin düşürülmesi kalp hastalığı, diyabet, otoimmün hastalıklar ve nörolojik sorunlar gibi hastalıkları önlemeye yardımcı olabilir. Metiltetrahidrofolatın üretimi MTHFR adı verilen bir enzime bağlıdır. MTHFR genindeki varyasyonlar enzimin aktivitesini azaltabilir ve folat metabolizmasını bozabilir. Bu durumda folat takviyesi almak faydalı olabilir.