Question

HTT geninde CAG tekrarlarının bulunduğu bölgede bir nokta mutasyon meydana geldiğini varsayalım. Bu mutasyonla mRNA üzerindeki CAG üçlü kodonlarından birisi CAA şekline dönüşmüştür. HTT geninde 35 tekrar dizisi içeren bir bireyde bu mutasyon sonucu Huntington hastalığı gözlenir mi? Gerekçesiyle açıklayınız.

Answer 1

• Hayır, bu mutasyon sonucu Huntington hastalığı gözlenmez. Gerekçesi şöyledir:
• Huntington hastalığı, HTT genindeki CAG tekrar sayısının normalden fazla olmasıyla (genellikle 40 veya daha fazla) ortaya çıkan otozomal dominant bir hastalıktır. Bu tekrar sayısı arttıkça, hastalığın başlama yaşı erkenleşir ve klinik bulgular şiddetlenir.
• HTT geni, huntingtin adlı bir proteini kodlar. Bu proteinin normal fonksiyonu tam olarak bilinmemekle birlikte, sinir hücrelerinin sağlıklı kalmasında önemli olduğu düşünülmektedir. CAG tekrar sayısı arttığında, huntingtin proteininin yapısı ve işlevi bozulur ve protein hücre içinde toksik kümeleşmeler oluşturur. Bu da sinir hücrelerinin ölümüne ve beyinde dejenerasyona yol açar.
• CAG üçlü kodonu, glutamin adlı bir amino asidin kodonudur. CAA üçlü kodonu ise aynı amino asidi kodlayan başka bir kodondur. Dolayısıyla, HTT genindeki CAG tekrar dizisinde bir nokta mutasyonla CAA’ya dönüşen bir kodon, huntingtin proteininin amino asit dizilimini değiştirmez. Bu da proteinin yapısını ve işlevini etkilemez.
• HTT geninde 35 tekrar dizisi içeren bir bireyde, normalde Huntington hastalığı görülme riski düşüktür. Bu bireyde meydana gelen nokta mutasyonunun da hastalığa neden olması beklenmez. Ancak, bu bireyin çocuklarında CAG tekrar sayısının artma ihtimali vardır ve bu da onların hastalık riskini yükseltebilir. Bu nedenle, bu bireyin genetik danışmanlık alması önerilir.