Zigotun bölünmesi, döllenmiş hücrenin (zigot) mitoz adı verilen bir süreçle kendini kopyalamasıdır. Zigotun bölünmesi, yeni bir canlıyı oluşturmak için gerekli olan hücre sayısını arttırır. Zigotun bölünmesi, hayvanlarda ve bitkilerde farklı şekillerde gerçekleşir.
Hayvanlarda zigotun bölünmesi şöyle olur:
-
Zigot, döllenmeden sonra fallop tüpünde ilerlerken mitozla bölünmeye başlar.
-
İlk mitoz bölünme sonucu oluşan iki yavru hücreye blastomer denir. Blastomerler, zigotun hacmini değiştirmeden bölünmeye devam ederler.
-
Zigot 12-16 blastomerlik döneme ulaştığında görünümü duta benzediğinden morula adı verilir.
-
Morula, rahim içine ulaştığında sıvı alarak içi boş bir yapıya dönüşür. Bu yapıya blastosist denir. Blastosistin iç kısmında embriyo, dış kısmında ise plasenta oluşacak hücreler bulunur.
-
Blastosist, rahim duvarına tutunarak (implantasyon) gelişimine devam eder.
Bitkilerde zigotun bölünmesi şöyle olur:
-
Zigot, polençiçekteki yumurtanın içinde bir yumurtayı döller. Bu yumurta, tohum taslağı adı verilen bir yapı içinde bulunur.
-
Zigot, mitozla bölünerek embriyo kesesi adı verilen bir yapı oluşturur. Embriyo kesesinin içinde embriyo ve besin dokusu bulunur.
-
Embriyo kesesi, tohum taslağının içinde gelişerek tohum haline gelir. Tohum, bitkinin çoğalmasını sağlar.
