Deplazmoliz ve plazmoliz, hücrelerin farklı yoğunluktaki ortamlarda su alışverişi yapması sonucunda oluşan iki zıt olaydır.
Bu olaylar şu şekilde tanımlanabilir:
-
Deplazmoliz, bir hücrenin izotonik (eş yoğunlukta) ortamdan, hipotonik (az yoğunlukta) ortama konulmasıyla hücrenin osmoz kurallarına göre su alarak şişmesi durumudur. Yani diğer bir deyişle hücre eş yoğunluktan daha az yoğuna geçiş yapar. Bunu gerçekleştirirken su alarak şişer ve az yoğun hale dönüş gerçekleştirir. Bu olayın tersi ise plazmoliz olarak bilinir.
-
Plazmoliz, bir hücrenin izotonik ortamdan, hipertonik (çok yoğunlukta) ortama konulmasıyla hücrenin osmoz kurallarına göre su kaybederek büzülmesi durumudur. Yani diğer bir deyişle hücre eş yoğunluktan daha çok yoğuna geçiş yapar. Bunu gerçekleştirirken su kaybederek küçülür ve çok yoğun hale dönüş gerçekleştirir. Bu olayın tersi ise deplazmoliz olarak bilinir.
Deplazmoliz ve plazmoliz arasındaki farkları daha iyi anlamak için aşağıdaki tabloya bakabilirsiniz:
|
Deplazmoliz
|
Plazmoliz
|
|
Hücre izotonik ortamdan hipotonik ortama geçer
|
Hücre izotonik ortamdan hipertonik ortama geçer
|
|
Hücre su alır
|
Hücre su kaybeder
|
|
Hücre şişer
|
Hücre büzülür
|
|
Hücre az yoğun olur
|
Hücre çok yoğun olur
|
|
Hücre zarı gerilir
|
Hücre zarı çöker
|
