Onikiler, Şanlıurfa’nın Fransız işgaline karşı verdiği direnişte öncülük eden bir grup vatanseverdir. Onikiler, 1919 yılının Aralık ayında, Urfa’nın merkezindeki bir evde gizlice toplanarak Urfa Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’ni kurmuşlardır. Bu cemiyetin amacı, Fransızlara karşı silahlı mücadele etmek, halkı örgütlemek ve milli mücadeleye destek vermekti. Onikiler, aynı zamanda Mustafa Kemal Atatürk’ün talimatlarını yerine getirmek için çalışmışlardır.
Onikiler, 1920-1921 yılları arasında Fransızlara karşı büyük bir kahramanlık göstermişlerdir. Onikiler, şehri savunmak için siperler kazmış, tuzaklar kurmuş, silah ve cephane üretmiş, yiyecek ve su sıkıntısı çekmiş, açlık ve hastalıkla mücadele etmişlerdir. Onikiler, bu zorluklara rağmen vatan sevgisiyle direnmeye devam etmişlerdir.
Onikilerin isimleri şunlardır:
-
Ali Rıza Bey (Jandarma Kumandanı)
-
Hacı Mustafa Efendi (Belediye Reisi)
-
Hacı İmam Efendi (Barutçuzade)
-
Hacı Mustafa Reşit Efendi (Hacıkâmilzade)
-
Mahmut Efendi (Mollazade)
-
Şakir Efendi (Arabikâtibizade)
-
Osman Efendi (Güllüzade)
-
Ali Ağa (Şellizade)
-
Hacı İmam Efendi (Nebozade)
-
Halil Ağa (Hacı Bedirağazade)
-
Adil Hulusi Efendi (İzmirli)
-
Hüseyin Pertev Efendi (Mülazım)
Onikiler, 11 Nisan 1921 tarihinde Fransızların şehri terk etmesiyle zafer kazanmışlardır. Bu zaferin ardından Urfa’ya “Şanlı” unvanı verilmiştir. Onikiler, Türk milletinin bağımsızlık mücadelesinde önemli bir rol oynamışlardır.