Question

Dünya'nın manyetik alanı nedir?

Answer 1

Dünya’nın manyetik alanı, Dünya’nın iç çekirdeğindeki sıvı metallerin hareketiyle oluşan ve Dünya’dan uzaya doğru uzanan bir alandır. Bu alan, Dünya’yı Güneş’ten gelen yüklü parçacıklardan ve kozmik ışınlardan korur, iklimi dengeler, pusula gibi manyetik aletlerin çalışmasını sağlar ve Kuzey ve Güney ışıkları gibi doğal olaylara sebep olur.

Dünya’nın manyetik alanının büyüklüğü, Dünya yüzeyinde 25 ve 65 mikrotesla arasındadır (0,25 ve 0,65 gauss arasındadır). Kabaca bakarsak, bu alan, Dünya’nın dönüş eksenini baz alarak, yaklaşık 10 derece kaymış bir manyetik dipoldür. Diğer bir deyişle, düz bir dikdörtgen mıknatısın, yine aynı açıyla Dünya’nın merkezine konması gibidir. Kuzey jeomanyetik kutup, Grönland’ın yakınlarında kuzey yarımkürede olan kutup, aslında manyetik olarak Dünya’nın manyetik alanının güney kutbudur ve Güney jeomanyetik kutup da manyetik alanın kuzey kutbudur.

Dünya’nın manyetik alanı zamanla değişir çünkü bu manyetik alan, Dünya’nın dönüş hareketinden meydana gelir (Dünya’nın içindeki yüksek sıcaklıktaki demir alaşımlarının yaptığı hareket). Kuzey ve Güney manyetik kutuplar jeolojik zaman aralıkları arasında değişim gösterir; fakat bu değişim çok küçük hızlarla olduğundan genel pusulaların çalışmalarını engelleyecek bir harekette bulunmaz ve böylece pusulalar yön bulmakta kullanılabilir. Ancak, belirsiz zaman aralıklarında, yaklaşık birkaç yüz bin yıllar arası, Dünya’nın manyetik alanı, yer değiştirir ve kuzey ve güney kutupları birbirinin yerine geçer. Bu değişimler, kayalar üzerinde izler bıraktığından gözlemlenmiştir ve bu gözlemle, geçmişteki jeomanyetik alanlarla ilgili bilgi edinilmiştir. Bu tarzda bir bilgi, kıtaların ve okyanus tabanlarının levha hareketleriyle birlikte yer değiştirmesi üzerine yapılan çalışmalarda yardımcı olur.