Osmanlıdaki toplum yapısı ve ekonomik faaliyetler ile günümüzdeki toplum yapısı ve ekonomik faaliyetler arasında hem benzer hem de farklı yönler bulunmaktadır.
Benzer yönler şunlardır:
-
Her iki dönemde de toplum, çeşitli etnik, dini ve kültürel gruplardan oluşmaktadır. Osmanlı’da bu gruplar millet sistemi ile tanımlanırken, günümüzde ulus-devlet anlayışı ile tanımlanmaktadır. Her iki dönemde de toplumsal çeşitlilik, zenginlik ve sorun kaynağı olmuştur.
-
Her iki dönemde de toplum, yönetenler ve yönetilenler olarak iki ana sınıfa ayrılmaktadır. Osmanlı’da yönetenler sınıfı askerîlerden, yönetilenler sınıfı ise reayadan oluşmaktaydı. Günümüzde ise yönetenler sınıfı siyasi elitlerden, yönetilenler sınıfı ise halktan oluşmaktadır. Her iki dönemde de sınıflar arası geçiş imkanı sınırlıdır.
-
Her iki dönemde de ekonomik faaliyetler, tarım, sanayi ve ticaret olarak üç ana sektörde gerçekleşmektedir. Osmanlı’da tarım sektörü en önemli gelir kaynağı iken, günümüzde sanayi ve ticaret sektörleri daha önemli hale gelmiştir. Her iki dönemde de ticaretin gelişmesi için ulaşım ve iletişim imkanları önemlidir.
Farklı yönler ise şunlardır:
-
Osmanlı’da toplum yapısı, şeriat hukuku ile şekillenirken, günümüzde toplum yapısı, laik hukuk ile şekillenmektedir. Osmanlı’da din, devletin temel dayanağı iken, günümüzde din, devletten ayrılmıştır.
-
Osmanlı’da toplum yapısı, merkeziyetçi ve hiyerarşik bir yapıya sahipken, günümüzde toplum yapısı, demokratik ve katılımcı bir yapıya sahiptir. Osmanlı’da padişah mutlak otoriteye sahipken, günümüzde halkın iradesi egemendir.
-
Osmanlı’da ekonomik faaliyetler, kapalı tarım ekonomisi temelinde yürürken, günümüzde ekonomik faaliyetler, açık piyasa ekonomisi temelinde yürümektedir. Osmanlı’da devlet ekonomiyi denetlerken, günümüzde devlet ekonomiyi serbest bırakmıştır.
