Yerleşim alanlarının seçimini etkileyen faktörler, hem doğal hem de beşeri olabilir. Doğal faktörler, yerleşim alanlarının fiziki coğrafya özellikleriyle ilgilidir. Beşeri faktörler ise, yerleşim alanlarının insan faaliyetleriyle ilgilidir. Yerleşim alanlarının seçimini etkileyen faktörler şunlardır:
-
İklim: İklim, hava sıcaklığı, yağış, rüzgar, nem gibi özellikleriyle yerleşmeye uygunluk sağlar. İnsanlar genellikle ılıman iklim bölgelerinde yoğunlaşırken, aşırı sıcak, soğuk veya kurak iklim bölgelerinde seyrekleşir.
-
Yeryüzü şekilleri: Yeryüzü şekilleri, yükseklik, eğim, dağlık veya düzlük gibi özellikleriyle yerleşmeye elverişlilik sağlar. İnsanlar genellikle düz ve verimli ovalarda yoğunlaşırken, yüksek ve engebeli dağlık alanlarda seyrekleşir.
-
Su kaynakları: Su kaynakları, nehir, göl, akarsu, yeraltı suyu gibi özellikleriyle yerleşmeye olanak sağlar. İnsanlar genellikle su kaynaklarına yakın yerlerde yoğunlaşırken, su kaynaklarından uzak yerlerde seyrekleşir.
-
Toprak özellikleri: Toprak özellikleri, verimlilik, derinlik, yapısı gibi özellikleriyle yerleşmeye uygunluk sağlar. İnsanlar genellikle verimli ve derin topraklarda yoğunlaşırken, verimsiz ve sığ topraklarda seyrekleşir.
-
Bitki örtüsü: Bitki örtüsü, ormanlık, çayırlık, çöl gibi özellikleriyle yerleşmeye etki eder. İnsanlar genellikle ormanlık ve çayırlık alanlarda yoğunlaşırken, çöl gibi bitki örtüsünden yoksun alanlarda seyrekleşir.
-
Tarım: Tarım, insanların temel geçim kaynağıdır. Tarıma elverişli alanlarda yerleşme yoğunlaşırken, tarıma elverişsiz alanlarda seyrekleşir.
-
Madencilik: Madencilik, insanların önemli bir gelir kaynağıdır. Maden yataklarının bulunduğu alanlarda yerleşme artarken, maden yataklarının olmadığı alanlarda azalır.
-
Turizm: Turizm, insanların önemli bir gelir kaynağıdır. Turistik değeri olan alanlarda yerleşme artarken, turistik değeri olmayan alanlarda azalır.
-
Ulaşım: Ulaşım, insanların bir yerden başka bir yere gitmesini sağlar. Ulaşımın kolay olduğu alanlarda yerleşme yoğunlaşırken, ulaşımın zor olduğu alanlarda seyrekleşir.
-
Sanayileşme: Sanayileşme, insanların önemli bir gelir kaynağıdır. Sanayinin geliştiği alanlarda yerleşme artarken, sanayinin gelişmediği alanlarda azalır.